آشنایی با رزبری پای

شما به احتمال زیاد تاکنون نام رزبری پای، این رایانه محبوب که در کف دست جای می‌گیرد را شنیده‌اید. این رایانه کوچک آن قدر قدرتمند است که به عنوان سرور یا مدیا سنتر کامل به همراه اجرای بازی‌های قدیمی استفاده شود. همچنین می‌تواند به سیستم‌های امنیتی و پروژه‌های تفریحی مختلف وصل شود و به کمک ابزارهای نرم‌افزاری مختلف به یادگیری و درک برنامه‌نویسی کمک کند.

پای از سال 2012 که معرفی شده است، فراتر از انتظارات ظاهر شده است و به یک قطعه ضروری سخت‌افزار رایانه‌ای برای علاقه‌مندان رایانه و مربیان فناوری بدل گشته است. این قطعه در ابتدا به عنوان یک پروژه کوچک توسعه یافت که قرار بود به مدارس و دانشگاه‌ها فروخته شود تا مفاهیم برنامه‌نویسی را آموزش دهند. از این رو، این سطح از پیشرفت برای این رایانه کوچک کاملاً مناسب است.

اما همه این‌ها که شمردیم، تنها نوک قله یخ است. رزبری پای اینک در سومین نسل خود به یک رایانه کامپکت ضروری برای علاقه‌مندان دنیای فناوری تبدیل شده است. در این راهنما هر آن چه که باید در مورد رزبری پای بدانید را آموزش خواهیم داد که شامل پیشینه، هدف، مشخصات سخت‌افزاری، نرم‌افزاری که اجرا می‌کند و کاربردهای شگفت‌انگیزی که دارد می‌شود.

Raspberry Pi چیست؟

رزبری پای رایانه کوچکی است که از سال 2006 در حال توسعه است و قطعات آن روی یک مادربرد به اندازه کارت بانکی سوار شده و Raspbian را اجرا می‌کند که یک نسخه اختصاصی از سیستم عامل لینوکس است که اختصاصاً برای این رایانه طراحی شده است.

رزبری پای کاربردهای محاسباتی ابتدایی اداری، بازی‌های سطح پایین، دسترسی به اینترنت و ایمیل، بازپخش ویدئو و بسیاری قابلیت‌های دیگر دارد که به طور معمول از یک رایانه در قرن بیست و یکم انتظار می‌شود. رزبری پای همه این امکانات را با تعداد بسیار کمی از قطعات از جمله یک پردازنده ARM و قیمت بسیار پایین عرضه می‌کند.

با حذف کابل‌ها، فضای ذخیره‌سازی و کیس، هزینه ساخت این رایانه پایین نگه داشته شده است. البته کابل‌ها و فضای ذخیره‌سازی برای هر رایانه‌ای ضروری هستند .

رایانه‌های کوچک دیگر

شاید اطلاع داشته باشید که پای تنها پروژه ساخت رایانه‌های کوچک نیست. در طی چند سال اخیر چندین نوع رایانه‌های خلاصه‌شده و کم‌هزینه نیز برای علاقه‌مندان ارائه شده‌اند که به نوعی یادآور روزهای طلایی علاقه‌مندان الکترونیک در دهه‌های 1970 و 1980 هستند.

این رایانه‌های کوچک دیگر را می‌توانی به صورت فهرست زیر معرفی کرد:

• Arduino: این سخت‌افزار به منظور ارائه یک رابط رایانه‌ای برای پروژه‌های الکترونیکی طراحی شده است. آردوینو بیشتر یک دستگاه کنترل است، اما می‌توان به همراه پای برای مدیریت پروژه‌های دارای اجزای متحرک استفاده کرد.
• ODROID: یک رایانه کمی حجیم‌تر است که پردازنده آن همان پردازنده گوشی هوشمند سامسونگ گلکسی S3 است. اودروید سیستم‌های عامل اندروید، آرچ لینوکس و اوبونتو را اجرا می‌کند.
• Pine A64: این دستگاه در سیال 2016 عرضه شده و مجهزبه یک تراشه Allwinner A64 با پردازنده چهار هسته‌ای ARM Cortex-A53 با سرعت 1.2 گیگاهرتزی است. این رایانه کوچک اندروید را اجرا می‌کند و اندازه آن کمی بزرگ‌تر از رزبری پای است.

میزان دسترسی به این پروژه‌ها بسیار متفاوت از پای است که به لطف هزینه پایینش، بسیار محبوب شده است. شکی نیست که این موضوع به لطف مدیریت زنجیره عرضه و تحویل و همچنین فلسفه طراحی این دستگاه رخ داده است.

فلسفه طراحی رزبری پای

رسپبری پای برای این توسعه نیافته است که شما بازی‌های قدیمی را روی آن اجرا کنید، یک سیستم MAME بسازید و یا یک مدیا سنتر ایجاد کنید، بلکه هدفی بسیار والاتر را دنبال می‌کند.

طراحی کردن و ساختن یک رایانه کم‌هزینه که انعطاف‌پذیری زیادی داشته باشد، ایده گروهی از برنامه‌نویسان رایانه مانند Eben Upton و David Braben بوده است که هر دو عضو بنیاد Raspberry Pi هستند. هدف آن‌ها از خلق این رایانه، آموزش برنامه‌نویسی بوده است. هزینه پایین این نوع از رایانه‌ها به این معنی است که می‌توان آن‌ها را به مدارس سراسر دنیا فروخت و از این طریق فرصت‌های آموزشی برابری در اختیار همه مردم دنیا قرار می‌گیرد.

برخی کاربران رزبری پای

علاقه‌مندان از سراسر دنیا از پای برای کاربردهایی به جز هدف اصلی آن بهره می‌گیرند. نرم‌افزار مدیا سنتر به عنوان نسخه‌ای از Kodi وجود دارند و چندین توزیع لینوکس که می‌توانند روی آن نصب شوند.

اجرای بازی‌های رترو روی پای امکان‌پذیر است، هر چند اجرای بازی‌های نسبتاً جدیدتر و مربوط به حدود سال 2000 به منابع سخت‌افزاری بیشتری نیاز دارند. همچنین امکان بازپخش مدیا نیز وجود دارد، زیرا رزبری پای امکان پخش محتوای ویدئویی HD را دارد. همچنین می‌توان از آن به عنوان یک وب سرور، پرینت سرور، دوربین استاپ‌موشن، دوربین تایم‌لپس، سرور نمایش عکس‌های دیجیتالی، کنترلر NAS، رایانه کنترل امنیت خانه و بسیاری کاربردهای بالقوه دیگر استفاده کرد.

داخل رزبری پای چیست؟

این یک واقعیت است که مشخصات سخت‌افزاری رزبری پای پایین است، اما این سخت‌افزار چنان ضعیف نیست که هیچ کاربردی نداشته باشد. برعکس رزبری مجهز به یک پردازنده چهار هسته‌ای و یک کش با قابلیت تغییر اندازه با مهندسی نبوغ‌آمیز است که تجربه محاسباتی خوبی ارائه می‌کند.

برخی جنبه‌های پای بر عهده کاربر است تا انتخاب کند. این رایانه معمولاً بدون کیس، فضای ذخیره‌سازی یا کابل عرضه می‌شود، گرچه ممکن است برخی عرضه‌کنندگان در بسته‌بندی‌های خود این موارد را نیز بگنجانند. اگر فقط به داشتن خود بورد علاقه‌مند باشید، شاید از این که بدانید چه قدر تجهیزات جانبی مختلف برای آن عرضه شده شگفت‌زده شوید. این مسئله به طور عمده به دلیل گزینه‌های سخت‌افزاری مختلفی است که دستگاه از آن‌ها پشتیبانی می‌کند.

مشخصات سیستم رزبری پای

هفت خانواده از رزبری پای وجود دارند:

• خانواده مدل‌های Raspberry Pi
• خانواده مدل‌های Raspberry Pi 2
• خانواده مدل‌های Raspberry Pi 3
• خانواده مدل‌های Raspberry Pi 4
• خانواده مدل‌های Raspberry Pi Zero
• خانواده مدل‌های Raspberry Pi Pico
• و ماژول محاسبات.

ما در این راهنما ماژول محاسبات را نادیده می‌گیریم، چون این قطعه مستقیماً در اختیار سازندگان تجهیزات قرار می‌گیرد و به طور معمول برای پروژه‌های خانه هوشمند استفاده می‌شود.

تفاوت بین مدل‌های رزبری پای

بین مدل‌های مختلف رزبری پای برخی تفاوت‌های ظریف، اما مهم وجود دارند:

• +Raspberry Pi Model A: این نسخه رزبری پای قیمتی برابر با 20 دلار دارد و مجهز به Broadcom BCM2835 SoC، یک پردازنده تک‌هسته‌ای 700 مگاهرتزی، 512 مگابایت رم و یک پورت USB است.
• Raspberry Pi Model B: این مدل خود در چند خانواده عرضه شده است:
  • Raspberry Pi 2: این مدل 35 دلار قیمت دارد و تراشه BCM2837 SoC با پردازنده چهار هسته‌ای 64-بیتی 900 مگاهرتزی یا 1 گیگابایت رم و یک پردازنده گرافیکی و چهار پورت USB دارد.
  • Raspberry Pi 3: این مدل نیز 35 دلار قیمت دارد و مجهز به تراشه BCM2837 SoC و یک پردازنده چهار هسته‌ای 64-بیتی 1.2 گیگاهرتزی با 1 گیگابایت رم و چهار پورت USB است.
  • Raspberry Pi 4: این مدل در سه پیکربندی مختلف با قیمت‌های 35، 55 و 75 دلار عرضه شده و مجهز به تراشه Broadcom BCM2711 و پردازنده Cortex-A72 چهار هسته‌ای با سرعت 1.5 گیگاهرتز و حجم حافظه 1،2،4 و 8 گیگابایت است.
• Raspberry Pi Zero: این مدل از رزبری پای تنها به قیمت 5 دلار عرضه شده است. البته یک مدل وایرلس با قیمت 10 دلار نیز وجود دارد. این مدل 32-بیتی مجهز به تراشه BCM2835 SoC با پردازنده 1 گیگاهرتزی و 512 مگابایت رم است که با پردازنده گرافیکی به اشتراک گذاشته شده است.
• Raspberry Pi Pico: این مدل از رزبری پای در ابتدای سال 2021 (دی 1399) عرضه شده و تنها 4 دلار قیمت دارد. این مدل از یک پردازنده ARM دو هسته‌ای +Cortex-M0 و 264 کیلوبایت رم بهره می‌گیرد و ابعاد آن برابر با 51 در 21 میلی‌متر است.
• RPi 400: این مدل از رزبری پای که در نوامبر 2020 (آبان 1399) عرضه شده، در واقع یک کیبورد-رایانه مجهز به تراشه Broadcom BCM2711C0 و پردازنده چهار هسته‌ای Cortex-A72 با سرعت 1.8 گیگاهرتز و 4 گیگابایت حافظه اصلی است.

چندین جنبه از سخت‌افزار رزبری پای استاندارد باقی مانده‌اند. همه این مدل‌ها یک کانکتور برق یا پورت HDMI دارند. یک پورت اترنت به باس USB وصل شده است و یک پورت microSD نیز وجود دارد. همچنین یک مینی جک 3 و 5 میلی‌متری دومنظوره جهت خروجی صوتی و ویدئویی برای دستگاه‌های فاقد پشتیبانی از HDMI نیز تعبیه شده است. به علاوه پورت‌های ریبون برای نمایشگرها و ماژول دوربین رزبری پای نیز عرضه شده است.

قابلیت‌های کلی مدل‌های مختلف زبری پای

در جدول زیر قابلیت‌های کلی مدل‌های مختلف زبری پای را با هم مقایسه کرده‌ایم.

در ادامه هر کدام از این مدل‌ها را معرفی کرده و مشخصات آن‌ها را مورد بررسی قرار می‌دهیم.

Raspberry Pi 1 B

نخستین مدل از رزبری پای در سال 2012 معرفی شد. این نسخه اصلی که به نام Raspberry Pi 1 B شناخته می‌شود، با موفقیت شگرفی روبرو شد. هر کسی می‌خواست این رایانه کوچک را بررسی کرده و با قابلیت‌های آن آشنا شود. مشخصات فنی این مدل به صورت زیر است:

+Raspberry Pi 1 B

در ادامه مدل اولیه رزبری پای به نام Raspberry Pi 1 B یک نسخه به‌روزشده از آن به نام +Raspberry Pi 1 B در تابستان 1393 معرفی شد. مهم‌ترین تغییر در این مدل، اضافه شدن دو پورت دیگر USB بوده است. مشخصات فنی +Raspberry Pi 1 B به شرح زیر است:

+Raspberry Pi A

این مدل در ادامه مدل قبلی معرفی شده است. +Raspberry Pi A کوچک‌تر از Pi B است، اما از آن توانمندتر است. سرعت پردازش این مدل مشابه است، اما برخلاف مدل B تنها 1 پورت USB دارد و پورت اترنت نیز ندارد. مشخصه‌های فنی مدل Pi B به شرح زیر است:

Raspberry Pi 2

چه چیزی بهتر از یک رزبری پای است؟ 2 رزبری پای! این مدل Raspberry Pi 2 فرزند خلف مدل اصلی Raspberry Pi بوده است. این مدل دارای 4 پورت یو‌اس‌بی و توان پردازشی بالاتر از قبلی بوده و سرعت پردازنده آن 900 مگاهرتز است. مشخصه‌های فنی Raspberry Pi 2 به شرح زیر است:

Raspberry Pi Zero

این مدل بسیار نازک پای برخی قابلیت‌های ارتقا یافته دارد. پردازنده این نسخه به سرعت 1 گیگاهرتز دست یافته است. پورت‌های USB به جهت استفاده از پورت‌های میکرو یواس‌بی و Micro OTG کنار گذاشته است. مشخصه‌های فنی این مدل به شرح زیر است:

Raspberry Pi Zero W

پای زیرو با معرفی نسخه Zero W به میزان زیادی ارتقا یافته است. این رایانه کوچک دارای یک پورت میکرو یواس‌بی، یک پورت میکرواوتی‌جی و یک پردازنده یک گیگاهرتزی مانند مدل Zero است. اما تیم توسعه تلاش کرده است تا با گنجاندن قابلیت‌های بلوتوث و وای‌فای آن را برای پروژه‌های کوچک و موبایلی مناسب سازد. مشخصه‌های فنی Raspberry Pi Zero W به شرح زیر است:

Raspberry Pi 3 Model B

رزبری پای با ارائه این مدل نسل جدیدی از ریزرایانه‌های خود را معرفی کرد. این مدل کمی سریع‌تر و تا حدود زیادی متنوع‌تر از نسخه‌های قبلی است. در این مدل چندین کانال ارتباطی وایرلس شامل وای‌فای و بلوتوث معرفی شده است. مشخصه‌های فنی Raspberry Pi 3 B به شرح زیر است:

+Raspberry Pi 3 B

مدل +Raspberry Pi 3 B یک نسخه عالی در میان مدل‌های مدرن رزبری پای محسوب می‌شود. این بورد برای اغلب پروژه‌ها مناسب است چرا که دارای یک پردازنده 1.4 گیگاهرتزی، بلوتوث، وای‌فای، 4 پورت یو‌اس‌بی است و شهرتی جهانی کسب کرده است. مشخصه‌های فنی آن به شرح جدول زیر هستند:

+Raspberry Pi 3 A

این مدل نسخه شبک‌شده مدل قبلی یعنی +B است. پردازنده این دو یکی است و به سرعت 1.4 گیگاهرتز می‌رسد. این نسخه تنها یک پورت یو‌اس‌بی دارد. همچنین دارای قابلیت‌های بلوتوث و وای‌فای است. مشخصه‌های فنی +Raspberry Pi 3 A به شرح جدول زیر است:

Raspberry Pi 4

رزبری پای 4 نسبت به نسل‌های پیشین خود پیشرفت زیادی را شاهد بوده است. این نسخه سه مدل مختلف دارد. این مدل مجهز به قوی‌ترین پردازنده در میان همه مدل‌ها است و به سرعت مورد استقبال کاربران قرار گرفت زیرا توسعه‌دهندگان از مزیت قابلیت‌های جدید آن بهره گرفته‌اند. مشخصات فنی هر یک از آن‌ها در جدول زیر توضیح داده شده است.

Raspberry Pi 400

رزبری پای 400 یک کیبرد همه‌کاره است که در دل خود یک رزبری پای 4 را دارد. این مدل مجهز به همان مشخص‌های فنی رزبری پای 4 است به جز این که بوردهای درونی دارای شکل متفاوتی هستند. پردازنده این مدل سرعت کلاک بالاتری به میزان 1.8 گیگاهرتز دارد. مشخصه‌های فنی آن به شرح زیر هستند:

Raspberry Pi Pico

این مدل نخستین میکروکنترلر رسمی بنیاد رزبری پای است و از تراشه‌ای سفارشی استفاده می‌کند که از سوی تیم سازنده با عنوان RP2040 نام‌گذاری شده است. این کوچک‌ترین بورد است و قابلیت انعطاف‌پذیری زیادی دارد. مشخصه‌های فنی این میکروکنترلر به شرح زیر است:

رزبری پای چه اندازه‌ای دارد؟

مدل‌های مختلف رزبری پای، اندازه‌های مختلفی دارند. مدل‌های مدل ‌A و مدل B (پای 2 و پای 3) دارای بوردهایی با ابعاد 85.60 در 56.50 میلی‌متر هستند، در حالی که مدل زیرو اندازه‌ای برابر با 54 در 30 میلی‌متر است. عمق بورد‌ها نیز متفاوت است. بورد زیرو تنها 5 میلی‌متر عمق دارد، در حالی که بوردهای مدل B به دلیل وجود کانتورهای سخت‌افزاری اضافی، 17 میلی‌متر عمق دارند.

یکی از جالب‌ترین نکات در مورد پای این است که توسعه‌دهندگان هرگز درجا نزده‌اند و بازنگری‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری به طور مرتب عرضه می‌شوند. برای نمونه مدل A و مدل B ابتدا با 256 مگابایت رم عرضه شده بودند. این مقدار در سال 2014 به 512 مگابایت ارتقا یافت. با این حال مدل رزبری پای 2 هم اینک با 1 گیگابایت رم عرضه می‌شود.

پین‌های GPIO

همه دستگاه‌های رزبری پای مجهز به آرایه‌ای از پین‌های GPIO هستند. این پین‌ها می‌توانند به منظورهای مختلفی از کنترل پای (برای نمونه یک کنترلر بازی یا دستگاه ورودی) تا کنترل کردن توان ورودی از یک دستگاه جانبی دیگر استفاده شوند.

پین‌های GPIO روی هر مدل (و برخی بازنگری‌ها) پای متفاوت هستند و از این رو باید مراقب باشید که از آن‌ها به درستی استفاده کنید.

بررسی کاربرد دقیق پین‌های GPIO فراتر از حیطه این مقاله است، اما لازم است یادآوری کنیم که شما باید ایمنی را همیشه در اولویت توجه خود قرار دارد. شما در زمان برقراری اتصال به این پین‌ها باید همان میزان از مراقبت را داشته باشید که در زمان کار با هر نوع بورد رایانه‌ای یا مدار الکتریکی به کار می‌گیرید. بدون داشتن این توجه و مراقبت، ممکن است در صورت استفاده نادرست از پین‌ها، ناخواسته پردازنده رزبری پای را از کار بیندازید. بنابراین همیشه پیش از اتصال کابل‌ها به پین‌ها، از درستی ولتاژ آن‌ها مطمئن شوید.

توسعه رزبری پای

نخستین نمونه‌ای از رایانه‌ای که آن را بتوان رزبری پای نامید، در سال 2006 توسعه یافته است. بنیاد رزبری پای در سال 2008 تأسیس یافته است، اما تا سال 2011 امکان عرضه این رایانه به عنوان یک محصول پایدار پدید نیامده است.

با این که در ابتدا 10،000 بورد در تایوان و چین ساخته شد، اما پای اکنون در بریتانیا و در ساوث ولز ساخته می‌شود. پس از عرضه اولیه در تاریخ 29 فوریه 2012 (10 اسفند 1390)، پانصد هزار بورد تا سپتامبر 2012 (شهریور 1391) به فروش رفت. بر اساس آخرین گزارش بنیاد رزبری پای، تا تاریخ دسامبر 2019 (آذر 1398) در مجموع 30 میلیون رزبری پای در سراسر دنیا به فروش رفته است.

برای استفاده از رزبری پای به چه چیزی نیاز داریم؟

چنان که دیدیم، پای بدون هیچ نوع وسایل و پشتیبانی یا خدمات پس از فروش عرضه شده است. زمانی که جعبه را باز می‌کنید، یک مادربرد کوچک می‌بینید که اجزایی به آن اتصال یافته‌اند. وظیفه تکمیل کردن کار با کابل‌ها، کیس و فضای ذخیره‌سازی بر عهده خود شما است.

کیس‌های این دستگاه در اندازه‌ها و شکل‌های مختلفی از لگو تا طراح‌های مقوای قابل برش عرضه می‌شوند. علاوه بر کیس باید کابل‌های خاصی نیز داشته باشید تا بتوانید از رزبری استفاده کنید. همچنین فضای ذخیره‌سازی که به طور معمول کارت SD است نیز باید تهیه کنید. در بخش بعدی این گزینه‌های مختلف کیس را بررسی می‌کنیم.

گزینه‌های کیس

نخستین چیزی که در مورد پای جدیداً تهیه شده متوجه می‌شوید، این است که کیس ندارد. این وضعیت شبیه آن است که یک مادربرد رایانه را بدون نصب داخل کیس مورد استفاده قرار دهید. البته چاره کار این است که یک کیس بخرید یا بسازید.

کیس جعبه‌ای

کیس جعبه‌ا‌ی یک گزینه رایج است، زیرا کاملاً رایگان است و به سادگی ساخته می‌شود. این کیس‌ها به صورت طراحی‌های قابل پرینت عرضه شده‌اند که می‌توانید برش داده و از پلاستیک نازک، کاغذ ضخیم و کارتن بسازید تا یک کیس برای رایانه پای خود بسازید.

لِگو

چیزهای کمی وجود دارند که نتوانید با لگو بسازید و پای در این دسته جای نمی‌گیرد! مانند همه انواع کیس‌های دیگر ساختنی برای این رایانه باید مطمئن شوید که فضای کافی برای کابل‌ها و کارت حافظه در نظر گرفته‌اید و همچنین تهویه مناسبی دارد. می‌توانید از طراحی کیس جعبه‌ای برای موقعیت‌یابی شکاف‌ها استفاده کنید.

کیس‌های تفریحی

علاوه بر موارد قبلی، انواع کیس‌های مختلف دیگر نیز برای پای عرضه شده‌اند. با سر زدن به فروشگاه‌های آنلاین می‌توانید نمونه‌هایی از این کیس‌ها را ببینید:

• Adafruit.com
• pimoroni.com
• ModMyPi.com
• ThePiHut.com

همچنین می‌توانید خلاقیت خود را به کار بگیرید و کیس مورد نظر را با استفاده از متریال‌های مختلفی که در اختیار دارید بسازید.

بازیابی سخت‌افزار قدیمی

کنسول‌های بازی قدیمی مانند نینتدو گیم‌بوی، روترهای قدیمی، کیبوردها و حتی کارتریج‌های بازی ویدئویی (به خصوص کارتریج‌های نینتندو 64) می‌تواند به عنوان محفظه‌ای برای قرارگیری رزبری پای استفاده شوند. البته بدیهی است که نیاز به مقداری مناسب‌سازی وجود دارد تا دستگاه و اتصالات آن به درستی کار کند.

روش‌های بسیار زیادی برای تهیه یک کیس رزبری پای وجود دارند و مواردی که در بخش قبل طرح شد تنها نوک یک کوه یخ شناور هستند. در هر حال، هر کیسی که انتخاب کنید، باید اطمینان حاصل نمایید که محکم است و رزبری پای را در برابر ضربه‌ها محافظت می‌کند و همچنین تهویه هوای مناسبی برای خنک‌سازی پردازنده دارد.

کابل‌ها

برای این که بیشترین استفاده را از رزبری پای داشته باشیم، به چندین کابل نیاز داریم:

• اترنت: اگر قصد استفاده از وای‌فای را ندارید یا رزبری پای شما اتصال وایرلس داخلی ندارد و شما نیز دانگل USB وای‌فای ندارید، باید این کابل را داشته باشید تا به یک روتر وصل شوید.
• کابل HDMI: پای یک پورت HDMI دارد که برای صوت و تصویر HD استفاده می‌شود. علاوه بر آن یک پورت mini-HDMI نیز در رزبری پای زیرو تعبیه شده است. یک آداپتر استاندارد HDMI نیز گنجانده شده است، اما اگر یک کابل mini-HDMI داشته باشید، به خوبی با آن چفت می‌شود.
• کابل صوتی: پای یک مینی جک 3.5 میلی‌متری دومنظوره خاص دارد. مقصود آن انتقال صدا است و برای اتصال این رایانه کوچک به اسپیکر مناسب است. این پورت در صورتی مناسب خواهد بود که از پورت HDMI استفاده نکنید یا بخواهید صدا را به دستگاه متفاوتی ارسال کنید.
• کابل ویدئویی RCA: هدف دوم مینی جک 3.5 میلی‌متری ارائه یک خروجی ویدئویی جایگزین (با رزولوشن پایین) برای نمایشگرهای فاقد HDMI است.
• کابل Micro-USB: با این که در اغلب موارد از یک آداپتر برق استفاده می‌کنیم، کابلی که توان انتقال ولتاژی برابر با 5 ولت داشته باشید، در صورت تأمین برق پای از یک رایانه مفید واقع خواهد شد. همچنین می‌توانید از یک شارژر گوشی هوشمند برای تأمین برق دستگاه استفاده کنید.

فضای ذخیره‌سازی

یکی از مهم‌ترین اجزای هر رایانه‌ای فضای ذخیره‌سازی داده در آن است. سیستم عامل دستگاه از روی این فضای ذخیره‌سازی اجرا می‌شود و داده‌ها روی آن ذخیره می‌شوند. رزبری پای هارد درایو ندارد و به جای آن بک شکاف کارت microSD مجهز شده است.

همچنین باید یک کارت SDHC با نرخ بالا برای استفاده در این رایانه کوچک تهیه کنید. ظرفیت آن باید 8 گیگابایت یا بیشتر باشد، چون هر چه فضای بیشتری داشته باشید، نتایج بهتری به دست می‌آورید. پای از این فضای ذخیره‌سازی مانند یک درایو حالت جامد (SSD) استفاده می‌کند و به همین دلیل است که باید از فرمت SDHC برای بهبود پایداری خواندن/نوشتن استفاده کنید.

فضای ذخیره‌سازی اضافی را می‌توان از طریق پورت‌های USB متصل کرد. همچنین امکان حذف کارت میکرواس‌دی و بوت کردن دستگاه از USB نیز وجود دارد، اما برای تنظیم این حالت همچنان به یک کارت میکرو‌اس‌دی نیاز خواهید داشت.

یک گزینه این است که از PiDrive استفاده کنید. PiDrive یک هارد دیسک است که از سوی وسترن دیجیتال اختصاصاً برای رزبری پای ساخته شده است. این هارد دیسک به همراه نسخه سفارشی NOOBS عرضه شده که امکان نصب چندین سیستم عامل پای را روی یک هارد دیسک 375 گیگابایتی یا 1 ترابایتی فراهم می‌سازد. مزیت این هارد دیسک آن است که لازم نیست هر بار که نیاز به استارت یک پروژه جدید داشتید، سیستم عامل جدیدی را نصب کنید.

موارد دیگری که برای رزبری پای نیاز خواهید داشت

چند مورد دیگر نیز وجود دارند که برای شروع به کار با پای به آن‌ها نیاز خواهید داشت.

• کیبورد و ماوس USB: اگر قصد دارید هر نوع متن را وارد کنید و یا از منوهای پیکربندی بهره بگیرید، به این موارد نیاز خواهید داشت. پس از آن که دستگاه اتصال یافته و پیکربندی شد، می‌توانید از پورت‌های USB برای مقاصد دیگر (مانند فضای ذخیره‌سازی اضافی یا شبکه وایرلس) به جای وارد کردن دستورهای متنی از طریق SSH استفاده کنید.
• آداپتور برق Micro-USB 5 ولتی.

دقت و مراقبت

هر کاری که قصد دارید با رسپبری پای انجام دهید، باید توجه کنید که این کار را با نهایت دقت و مراقبت انجام دهید. با این که این رایانه کوچکی است، اما به اندازه یک رایانه معمولی در معرض آسیب الکتریسیته ساکن، ضربه و سقوط و همچنین حرارت بالا است.

بدین ترتیب باید در زمان کار با رزبری پای، جواهرات و لباس‌هایی را که تولید الکتریسیته ساکن می‌کنند، کنار بگذارید. دستگاه را در محیطی تمیز و بدون گردوغبار استفاده کرده و آن را روی سطح محکم و بدون کف‌پوش قرار دهید و مطمئن شوید که دست‌هایتان تمیز است و با اتصال زمین، بار ساکن بدن را تخلیه کرده‌اید.

زمانی که رزبری پای به طور مناسبی درون یک جعبه یا کیس قرار گرفت، می‌توانید مانند هر وسیله الکتریکی دیگر از آن استفاده کنید. با این حال روشن کردن و خاموش کردن دستگاه ممکن است منجر به بروز مشکلاتی شود.

راه‌اندازی رزبری پای

زمانی که کابل‌ها و کیس مناسب رزبری پای را آماده کردید، می‌توانید شروع به نصب سیستم عامل روی دستگاه خود بکنید. با این حال با توجه به پروفایل سخت‌افزاری دستگاهتان، امکان نصب ویندوز یا مک روی آن وجود ندارد. به جای آن می‌توانید یک توزیع از لینوکس را روی رزبری پای نصب و استفاده کنید.

چندین توزیع لینوکس برای رزبری پای عرضه شده‌اند، اما محبوب‌ترین مورد Raspbian است که یک پورت از دبیان با نام‌گذاری هوشمندانه است که به طور خاص برای پای پیکربندی شده است. اگر از دستورالعمل‌های رسمی پیروی نکنید، نصب رزبین روی پای پیچیده خواهد بود و مانند نصب هر سیستم عمل دیگر، رزبری پای نیز به نرم‌افزار اضافی برای بوتیبل ساختن SD کارت نیاز دارد.

در ادامه این راهنما ما مراحل کار را با این فرض که هم اینک از سیستم عامل ویندوز استفاده می‌کنید توضیح می‌دهیم. با این حال مراحل کار برای سیستم‌های عامل دیگر نیز مشابه و سرراست است. کاربران لینوکسی می‌توانند از ابزار dd برای بوتیبل ساختن کارت SD استفاده کنند. کاربران مک نیز می‌توانند از dd یا RPi-sd بهره بگیرند.

نصب Raspbian

برای شروع نصب Raspbian باید ابتدا به وب‌سایت رسمی این توزیع رفته و آخرین نسخه را دانلود کنید. همچنین باید نرم‌افزار Win32 Disk Imager را دانلود کنید. زمانی که هر دوی این موارد را دانلود کردید، اپلیکیشن Win32 Disk Imager را آنزیپ کرده و کارت حافظه خود را درون کارت ریدر قرار دهید.

این ابزار را اجرا کرده و حرف درایو مناسب را انتخاب کنید و روی آیکون فایل بزنید تا آن دایرکتوری که آخرین بیلد Raspbian را دانلود کرده‌اید، پیدا کنید. برای شروع نصب روی Write بزنید و صبر کنید. زمانی که فرایند کامل شد، اعلانی مشاهده خواهید کرد. اکنون آماده استفاده از پای خود هستیم.

استفاده از Raspi-config

هنگامی که Raspbian روی کارت میکرواس‌دی نصب شد، آماده نصب آن روی پای هستیم. کارت را به طور امن از رایانه جدا کنید و آن را درون پای قرار دهید و دستگاه را روشن کنید. کابل HDMI و کیبورد را نیز به دستگاه وصل کنید.

زمانی که پای برای نخستین بار بوت شد، به محیط دسکتاپ Raspbian Wheezy PIXEL می‌روید. در این جا می‌توانید منو را باز کرده و به Preferences بروید و سپس Raspberry Pi Configuration را انتخاب کنید.

یک نسخه خط فرمان از ابزار پیکربندی نیز موجود است. Raspi-config را می‌توانید هر زمان از خط فرمان با وارد کردن دستور زیر اجرا کنید:

sudo raspi-confi

با استفاده از کلیدهای جهتی کیبورد، در منو حرکت کنید و تغییرات لازم را بدهید.

هر ابزار پیکربندی که انتخاب کنید، باید پیش از ادامه آپدیت‌ها را بررسی کنید. با استفاده از گزینه Update در منوی پیکربندی این کار را انجام داده و از دستورالعمل‌های نمایش یافته روی صفحه پیروی کنید. زمانی که کار تمام شد، باید پارتیشن روت را نیز بسط دهید.

کنترل کردن پای با SSH

امکان بهره‌گیری Headless از رزبری پای بدون به‌کارگیری یک مانیتور اختصاصی از طریق SSH فراهم آمده است. این امکان را می‌توانید در ابزار پیکربندی دسکتاپ یا از طریق ابزار خط فرمان raspi-config فعال کنید. تا زمانی که پای به آن شبکه‌ای که رایانه شما وصل شده متصل بماند، می‌توانید از ابزارهای SSH مانند PuTTY (+) برای اتصال به پای از طریق پروتکل SSH بهره بگیرید.

پیکربندی PuTTY کاملاً سرراست است. در صفحه Session نشانی IP رزبری پای را در فیلد Host Name وارد کرده و مطمئن شوید که SSH انتخاب شده و روی Open بزنید. با استفاده از اطلاعات احراز هویتی که توزیع مورد نظر در اختیار شما قرار داده و می‌توانید روی سیستم عامل رزبین لاگین کنید. برای یافتن نشانی IP دو روش وجود دارد.

1. استفاده از دستور ifconfig در خط فرمان
2. بررسی دستگاه‌های متصل به روتر. رزبری پای معمولاً با همان نام در فهرست دستگاه‌های متصل به روتر ظاهر می‌شود.

فعال‌سازی SSH

اگر یک نمایشگر برای رایانه رزبری پای خود ندارید، چنان که در بخش قبل توضیح دادیم، می‌توانید از طریق SSH به آن وصل شوید، اما اگر نمایشگری وجود نداشته باشد، چطور می‌توان SSH را فعال کرد؟

خوشبختانه برای این وضعیت یک راه‌حل وجود دارد. پیش از آن که کارت میکرواس‌دی را درون پای قرار دهید، دایرکتوری Boot را در فایل منیجر سیستم عامل دسکتاپ خود باز کنید. در این جا یک فایل متنی به نام SSH ایجاد کرده و دقت کنید که این فایل نباید هیچ پسوندی داشته باشد.

برای نمونه اگر نام فایل ssh.txt است، نام آن را طوری تغییر دهید که فقط شامل ssh باشد. پس از آن که فایل منیجر را بستید و کارت میکرو‌اس‌دی را از سیستم جدا کردید،‌ آن را درون پای قرار داده و پای را ری‌استارت کنید. با وجود این فایل SSH می‌توانید اتصال امنی را روی شبکه داشته باشید و با نام کاربری و رمز عبور پیش‌فرض به پای وصل شوید.

نکته مهم: پس از آن که از طریق SSH به دستگاه خود وصل شوید، حتماً رمز عبور آن را تغییر دهید. به این منظور می‌توانید از دستور passwd استفاده کنید.

اشتراک داده‌ها از طریق برنامه FTP

جابجایی داده‌ها به و از رزبری پای بدون فعال‌سازی SSH می‌تواند امری پیچیده باشد. خوشبختانه برای حل این مشکل می‌توانید از یک نرم‌افزار FTP استفاده کنید. چندین گزینه وجود دارند، اما شما باید از نرم‌افزاری استفاده کنید که از SFTP پشتیبانی کند. ما از FileZilla استفاده می‌کنیم. این نرم‌افزار در عمل از SSH روی FTP استفاده می‌کند و یک مسیر امن برای اشتراک داده‌ها با پای فراهم می‌سازد.

برای نمونه اگر بخواهید یک نرم‌افزار را از رزبری پای به رایانه خود کپی کنید، می‌توانید این کار را به سادگی با SFTP اجرا کنید. همچنین می‌توانید عکس‌هایی که ماژول دوربین رزبری پای گرفته است، به رایانه منتقل کنید.

برای استفاده از SFTP تنها کاری که باید بکنید این است که نشانی IP رزبری پای را وارد کرده و با استفاده از نام کاربری و رمز عبور لاگین کرده و فایل‌های مورد نظر را بین دو بخش مختلف اپلیکیشن FTP کشیده و رها کنید.

پیکربندی پیشرفته با PiBakery

اگر می‌خواهید یک گام فراتر گذاشته و پیش از بوت کردن رزبری پای، آن را به طور کامل پیکربندی کنید، باید از PiBakery (+) استفاده کنید. PiBakery یک ابزار کاملاً مفید است که یک کپی از سیستم عامل رزبین را درون خود دارد. به بیان ساده شما ابتدا سیستم عامل را پیکربندی می‌کنید و سپس آن را روی کارت میکرو‌اس‌دی می‌نویسید.

برای نمونه می‌توانید حتی قبل از نصب رزبین، اتصال شبکه وایرلس یا قابلیت اتصال از طریق SSH را فعال کنید. شما می‌توانید با استفاده از این ابزار نرم‌افزار خاصی را در نخستین بار بوت شدن پای نصب کنید یا یک VNC Server را اجرا نمایید. زمانی که ترجیح‌ها تنظیم شدند، می‌توانید آن‌ها را در رزبین ثبت کرده و یک ایمیج دیسک خاص از کارت میکرو‌اس‌دی را بنویسید.

توزیع‌های دیگر

• Raspbian: محبوب‌ترین گزینه در میان دارندگان رزبری پای محسوب می‌شود، اما تنها گزینه سیستم عامل برای این نوع از رایانه نیست و گزینه‌های زیاد دیگری نیز وجود دارند:
• Arch: این یک واریانت ARM از آرچ لینوکس اصلی است و در حدود 10 ثانیه بوت می‌شود. این توزیع متنوع است، اما یادگیری آن برای افراد تازه‌وارد به دنیای لینوکس چندان آسان نیست.
• Ubuntu: اوبونتو شناخته‌شده‌ترین توزیع لینوکس است و چند نسخه مختلف از آن عرضه شده است. ما واریانت Ubuntu MATE را توصیه می‌کنیم.
• RISC OS: این توزیع به طور رایگان در اختیار کاربران پای قرار گرفته است، هر چند معمولاً نیازمند تهیه لایسنس است. ریسک‌او‌اس نسخه مدرن از یک سیستم عامل انگلیسی است که مانند پای در کمبریج توسعه یافته است.
• OSMC: این نسخه اصلی رزبری پای از Kodi است که یک نرم‌افزار مدیاسنتر محسوب می‌شود. با استفاده از این سیستم عامل می‌توانید رزبری پای را به عنوان یک دستگاه اختصاصی مدیا تنظیم کنید.
• Moebius: موبیوس یک سیستم عامل کوچک شده است که به طور خاص برای پروژه‌هایی طراحی شده که به حجم انبوه نرم‌افزارهای سیستم‌های عامل استاندارد نیاز ندارند.
• Android: چند نسخه از اندروید برای رزبری پای عرضه شده‌اند که از کد ریپازیتوری اوپن سورس اندروید استفاده می‌کنند. تا به امروز هیچ نسخه‌ای نبوده که با موفقیت بتواند یک انعطاف‌پذیری بین سخت‌افزار و نرم‌افزار پای برقرار کند، اما در هر حال امتحان کردن آن ضرری ندارد.

همچنین ابزاری به نام NOOBS نیز عرضه شده که می‌توانید مستقیماً به یک کارت میکرواس‌دی تازه فرمت شده کپی شده و برای نصب سیستم عامل ترجیحی استفاده شود. دو نسخه برای دانلود وجود دارد نسخه لایت سیستم عامل مورد نظر شما را روی کارت میکرو‌اس‌دی دانلود می‌کند و نسخه آفلاین نیز این سیستم عامل را درون خود دارد.

سیستم‌های عامل در NOOBS

با استفاده از ابزار NOOBS می‌توانید سیستم‌های عامل زیر را روی پای نصب کنید:

• Raspbian
• Arch
• LibreELEC (جایگزین OSMC)
• Pidora (نسخه‌ای از Fedora)
• RISC OS
• Recalbox (سیستم عاملی برای بازی‌های رترو)

اگر در مورد روش اصلی نصب رزبین شک دارید و یا نیازمند انعطاف‌پذیری بیشتری هستید، پیشنهاد می‌کنیم یک کپی از NOOBS را مورد استفاده قرار دهید.

آشنایی با رابط کاربری گرافیکی رزبری پای

دو روش برای استفاده از پای وجود دارد. روش نخست مبتنی بر رابط کاربری متن-محور است که برای برخی کارهای خاص مناسب است. همچنین یک گزینه دوم وجود دارد که استفاده از GUI مبتنی بر ماوس است. برای اغلب کاربران به‌کارگیری این روش بسیار آسان‌تر است.

اگر راهنما را تا به اینجا خوانده باشید، احتمالاً باید اطلاع داشته باشید که سیستم عامل رزبین پای مبتنی بر توزیع لینوکس دبیان است. با این حال محیط دسکتاپ آن یعنی PIXEL بر مبنای محیط LXDE طراحی شده است. اگر با لینوکس آشنا باشید، این موضوع به شما کمک خواهد کرد. اما اگر آشنایی قبلی با لینوکس ندارید، مقدمات آشنایی با این محیط بسیار آسان هستند.

روشن و خاموش کردن امن پای

شاید متوجه شده باشید که رزبری پای هیچ دکمه روشن و خاموش کردن ندارد. گزینه آسان برای خاموش کردن سیستم کلیک کردن روی گزینه Shutdown از منوی اصلی دسکتاپ است.

به دلیل وجود کارت SD که به عنوان دستگاه ذخیره‌سازی پای استفاده می‌شود، خاموش کردن این دستگاه از طریق کشیدن از برق یا قطع ناگهانی برق به احتمال زیاد موجب خراب شدن سیستم عامل و جلوگیری از بوت شدن دستگاه می‌شود. در این حالت باید الزاماً سیستم عامل را از نو نصب کنید.

برای جلوگیری از این موقعیت باید همواره از گزینه شات‌داون که در منوی خاموش کردن دستگاه تعبیه شده استفاده کنید. یک گزینه خط فرمان نیز به صورت زیر وجود دارد:

sudo shutdown

این فرمان سوئیچ‌ها و شرط‌های مختلفی دارد. برای نمونه دستور فوق در طی یک دقیقه پای را خاموش می‌کند اما اگر گزینه h- را نیز به انتهای دستور اضافه کنید، دستگاه بی‌درنگ خاموش خواهد شد.

اگر به طور تصادفی در محیط خط فرمان بودید و از دسکتاپ خارج شده بودید، می‌توانید با وارد کردن دستور زیر دوباره وارد رابط کاربری گرافیکی شوید:

Startx

اجرای دستورها از خط فرمان

با این که استفاده از رسپبری پای از طریق دسکتاپ گرافیکی به جای خط فرمان متن-محور احتمالاً در اغلب موقعیت‌ها ترجیح بیشتری دارد، اما همانند هر توزیع دیگری از لینوکس، مواقعی هم وجود دارند که لازم است از گزینه‌های خط فرمان برای اجرای دستورها استفاده کنیم.

اگر سیستم را با GUI بوت کرده باشید و بخواهید به سرعت به خط فرمان دسترسی پیدا کنید، می‌توانید از میانبر بالای صفحه استفاده کرده و یا کلیدهای ترکیبی Ctrl+Alt+T را بگیرید. به این ترتیب اپلیکیشن شبیه‌ساز ترمینال به نام Terminal باز می‌شود.

برای این که بتوانید از همه ظرفیت‌های توزیع لینوکسی که پای اجرا می‌کند مانند دبیان، بهره بگیرید باید با مفاهیم سیستم عامل آشنا باشید. به این منظور توصیه می‌کنیم مطلب زیر را مطالعه کنید:

افزودن نرم‌افزارهای جدید

دو روش عمده برای نصب نرم‌افزار روی پای وجود دارد. روش نخست، مسیر سنتی دانلود و نصب از یک سرور ریموت است که به نام ریپازیتوری شناخته می‌شود. این کار از طریق خط فرمان انجام می‌یابد:

• apt-get update
• apt-get install [softwarename]

اما اگر یک تجربه با تعامل بیشتر را برای نصب نرم‌افزار خواستارید، می‌توانید از پکیج منیجر درون رزبین نیز استفاده کنید. این ابزار اضافه/حذف نرم‌افزارها را در مسیر Menu > Preferences می‌توانید پیدا کنید. در واقع این یک ابزار تغییر یافته از ابزار GNOME Packages است که مجهز به کارکرد جستجو است.

اگر متوجه شدید که این ابزار روی توزیع رزبین شما وجود ندارد، می‌توانید از طریق خط فرمان و با استفاده از دستور زیر آن را نصب کنید:

sudo apt-get install pi-package

زمانی که نرم‌افزار مورد نظر خود را در ابزار Add/Remove Software پیدا کردید، تیک گزینه مربوطه را زدن و روی Apply و سپس OK کلیک کنید تا اپلیکیشن دانلود و نصب شود. بازی‌ها، محیط‌های دسکتاپ، فونت‌ها، مرورگرها و ابزارهای مدیا و موارد زیاد دیگری را به این روش می‌توانید روی پای خود نصب کنید.

برنامه‌نویسی روی رزبری پای

یکی از دلایل اصلی توسعه پای، ساخت یک رایانه مقرون به صرفه برای کودکان و دانشجویان جهت یادگیری برنامه‌نویسی بوده است. برنامه‌نویسی روی پای با توجه به ابزارهای مختلفی که تدارک دیده شد است و به همراه سیستم عامل رزبین عرضه می‌شود کار دشواری نیست.

چه به یادگیری برنامه‌نویسی پایتون علاقه‌مند باشید و چه ترجیح بدهید که از زبان‌های دیگر استفاده کنید، باید یک طرح برای اپلیکیشنی که می‌خواهید بنویسید، داشته باشید و زمان زیادی را صرف به ثمر رساندن آن بکنید. همچنین به مقداری دانش مقدماتی در زمینه کدنویسی هم نیاز خواهید داشت.

پایتون

زبان اصلی برنامه‌نویسی که به همراه پای عرضه شده است، پایتون نام دارد. اگر در این زبان تجربه دارید، در این صورت می‌توانید بی‌درنگ شروع به کدنویسی بکنید.

البته اگر شما دانش‌آموز دوره ابتدایی هستید، شاید هنوز فرصت نکرده باشید، پایتون را بیاموزید. خوشبختانه رزبری پای یک ماژول مفید پایتون به نام Pygame دارد که در واقع یک کیت ساخت بازی است که وقتی آن را فعال کنید، می‌توانید سرگرم شده و مفاهیم اولیه ساخت بازی را نیز همزمان بیاموزید. همچنین چند برنامه دیگر نیز وجود دارند که به زبان پایتون نوشته شده‌اند و از این رو می‌توانید ایده‌ای از چیزی که به دست خواهید آورد داشته باشید.

توجه کنید که پایتون یک زبان اسکریپت‌نویسی چندپلتفرمی است، یعنی می‌توانید برنامه‌ای را که نوشته‌اید روی رایانه ویندوز یا مک نیز اجرا کنید و سپس پروژه را ذخیره کرده و آن را روی پای اجرا نمایید.

دیگر ابزارهای برنامه‌نویسی

با این که پایتون به عنوان یک ابزار اصلی برنامه‌نویسی برای کاربران جوان پای در نظر گرفته شده است، اما زبان‌های دیگری نیز می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند که به شرح زیر هستند:

• جاوا: این زبان یکی از گزینه‌های ممکن برای یادگیری برنامه‌نویسی روی پای است که از قبل روی نسخه‌های کنونی سیستم عامل Raspbian Jessie رزبری پای نصب شده است.
• PHP: امکان یادگیری این زبان برنامه‌نویسی نیز روی پای فراهم آمده و فرصت‌های خوبی برای استفاده از این رایانه کوچک به عنوان یک وب‌سرور فراهم می‌سازد.
• Scratch 2.0: این زبان در توزیع رزبین گنجانده شده و یک ابزار توسعه با استفاده آسان است که هدف آن یادگیری برنامه‌نویسی به کودکان با یک GUI به روش کشیدن و رها کردن است که موجب می‌شود ساخت شرط‌ها برای موقعیت‌های مختلف بازی بسیار آسان شود. اسکرچ توسط آزمایشگاه مدیای MIT و Lifelong Kindergarten Group توسعه یافته و با بهره‌گیری از افزونه Pepper Flash برای کرومیوم، امکان پشتیبانی از فلش را نیز دارد.
• GalaxC ،Lazarus و Groovy: امکان نوشتن پروژه‌هایی با استفاده از آن زبان‌ها نیز وجود دارد و می‌توانید همه آن‌ها را کامپایل کرده و روی پای تست کنید.
• Arduino IDE: این محیط یکپارچه توسعه نیز برای رزبری پای اراده شده و امکان اتصال آردوینو و ایجاد یک sketch را فراهم می‌سازد. Sketch یک برنامه آردوینو است که به زبان ++C نوشته می‌شود. اتصال این دو دستگاه به همدیگر موجب می‌شود که قابلیت‌های بسیار زیادی در زمینه اتوماسیون کارها در منزل به دست آورید.

پیکربندی رزبری پای به عنوان یک مدیا سنتر

احتمالاً رایج‌ترین استفاده از رزبری پای، کاربرد آن به عنوان یک مدیا سنتر یا «مرکز رسانه» است. چرا باید صدها و بلکه چند هزار دلار پول صرف خرید آخرین مدل تلویزیون هوشمند کرد، در حالی که با بیست یا سی دلار می‌توان همه عناصر لازم برای راه‌اندازی یک مرکز رسانه‌ای در خانه را با رزبری پای به دست آورد.

رزبری پای به لطف وجود پورت‌های USB و قابلیت‌های شبکه‌بندی می‌تواند یک دستگاه رسانه‌ای عالی باشد و به عنوان یک دستگاه استریم مدیا از رایانه بزرگ یا وب و همچنین به عنوان یک واحد چندکاره برای دسترسی به درایوهای هارد اکسترنال و دیگر مدیاهای ذخیره‌‌سازی و ارائه خروجی روی تلویزیون یا سیستم صوتی مورد استفاده قرار گیرد.

اما به این منظور باید یک نسخه خاصی از سیستم عامل به نام Kodi را نصب کنید که طوری پیکربندی شده تا روی رزبری پای اجرا شود. چند ایمیج دیسک برای این سیستم عامل عرضه شده‌اند، که شامل موارد فهرست زیر می‌شوند:

• OSMC
• LibreELEC
• Xbian
• OpenELEC

همانند Raspbian این موارد را نیز می‌توان روی کارت میکرواس‌دی پای نوشت.

به علاوه توزیع‌های مختص بازی‌های رترو مانند Recalbox و RetroPie نیز می‌توانند Kodi را اجرا کنند و یا از قبل روی آن‌ها (Recalbox) نصب شده و یا می‌توان به صورت اختیاری (RetroPie) آن را نصب کرد. اگر می‌خواهید ایمیج فول دیسک را نصب کنید، بهتر است یک کارت SD اضافی نیز داشته باشید که روی یکی سیستم عامل معمول رسپبری پای و روی دیگری Kodi را تنظیم کنید. به این ترتیب می‌توانید به سادگی با تعویض کارت‌های میکرو‌ا‌س‌دی بین این دو سیستم سوئیچ کنید و انعطاف هر چه بیشتری به رایانه کوچک خود بدهید.

نصب Kodi روی رزبری پای

اگر ترجیح می‌دهید صرفاً Kodi را روی سیستم عامل رزبری اجرا کنید، می‌توانید آن را مانند هر اپلیکیشن دیگری روی این سیستم عامل نصب کنید. نسخه‌های به‌روز Kodi در ریپازیتوری‌های رزبین نگهداری می‌شوند و از این رو تنها کاری که باید انجام دهید، اجرای یک دستور ساده آپدیت و نصب به صورت زیر است:

• sudo apt-get update
• sudo apt-get install kodi

زمانی که Kodi نصب شد، می‌توانید آن را از دسکتاپ Raspbian Jessie اجرا کنید و همچنین امکان پیکربندی Kodi برای اجرای خودکار در زمان بوت وجود دارد.

اصول اجرای Kodi روی یک رزبری پای

با این که راه‌اندازی Kodi روی پای نسبتاً آسان است و به سادگی می‌توانید اقدام به تماشای ویدئوها و گوش دادن به موسیقی بکنید، اما استفاده از پای به عنوان یک مدیا سنتر کمی متفاوت‌تر از نصب معمول است.

به جز در مواردی که از یک کارت میکرواس‌دی با ظرفیت خیلی بالا استفاده کنید (SDHC دارای بیشینه ظرفیت 32 گیگابایت است گرچه برخی مدل‌های SDXC در ظرفیت‌های بالاتر نیز کار می‌کنند) باید مدیا را از هارد درایو اکسترنال یا یک درایو نوری اکسترنال اجرا کنید. Kodi به لطف تنوع افزونه‌های مختلف خود، گزینه‌های استریم متنوعی دارد و البته همه چیز در نهایت به ترجیح‌های مدیای شما بستگی دارد. در صورتی که قصد دارید گزینه‌های کنونی را با هم ترکیب کنید، باید از یک هاب USB دارای پاور استفاده کنید.

برای نمونه می‌توانید از یک باکس ذخیره‌سازی متصل به شبکه (NAS) برای مدیا ذخیره شده روی HDD استفاده کنید و یا این که روی اشتراک محتوا روی شبکه خاگی یا رایانه در محیط کار تکیه داشته باشید. در واقع می‌توانید از پای برای مدیریت NAS خود-ساخته استفاده کنید.

نصب Kodi تنها نخستین گام برای راه‌اندازی مدیا سنتر پای است. طیفی از افزونه‌ها برای بسط قابل توجه این نرم‌افزار ارائه شده‌اند که با کمی جستجو می‌توانید با آن‌ها آشنا شوید.

کاربردهای جالب رزبری پای

با این که استفاده از رزبری پای به عنوان یک مدیا سنتر گزینه‌ای بسیار رایج است، اما این تنها روش جالب برای استفاده از این رایانه کوچک محسوب نمی‌شود. ده‌ها روش برای استفاده از پای برای مقاصد مختلف و اجرای کارهای متفاوت وجود دارند. در این بخش از راهنما با کاربردهای جالب این رایانه خانگی آشنا می‌شویم. توجه کنید که این پروژه‌ها ممکن است به تجهیزات و هزینه اضافی نیاز داشته باشند.

رزبری پای + کیندل = رایانه پرتابل

یکی از قابل‌توجه‌ترین هک‌های پای، ترکیب کردن آن با یک کتاب‌خوان کیندل است که این کیندل به عنوان یک نمایش جوهر الکترونیک برای پای استفاده می‌شود.

اتصال این دو از طریق یک کابل USB به Micro-USB انجام می‌یابد که نیازمند جیل‌بریک کردن کیندل و نصب یک شبیه‌ساز ترمینال است که UsbNetwork نام دارد. زمانی که کیندل آنلاک شد و ابزارهای لازم روی آن نصب گردید، می‌توانید از آن به عنوان یک نمایشگر برای پای استفاده کنید. توجه کنید که این کار تنها روی کیندل‌هایی امکان‌پذیر است که مجهز به کیبرد یکپارچه باشند. مراحل کامل انجام این کار برای یک کیندل 3 در این نشانی (+) توضیح داده شده است.

تبدیل رزبری پای به یک NAS Box

پیش‌تر توضیح دادیم که چطور رزبری پای می‌تواند به عنوان یک مدیا سنتر مورد استفاده قرار گیرد. یک روش عالی برای عرضه فایل‌های مدیا به دستگاه‌های مختلف، استفاده از رزبری پای به همراه یک Nas Box است که اگر یک رزبری پای دیگر داشته باشید، تنظیم بسیار آسانی دارد.

با این که Pi NAS box برای استریم کردن ویدئوهای HD چندان مناسب نیست (چون از نرم‌افزار سرور Samba استفاده می‌کند) اما می‌تواند به عنوان یک NAS با توان پایین استفاده شود. برای اجرای این پروژه به موارد زیر نیاز داریم:

• رزبری پای (مدل B)
• یک کارت SD که با سیستم عامل قابل بوت پیکربندی شده باشد
• یک هارد درایو USB متصل شده
• کابل اترنت برای اتصال به شبکه خانگی

همچنین باید سرور Samba را روی پای (یا یکی از توزیع‌های دبیان) پیکربندی کنید و کلاینت سامبا را نیز روی ویندوز، مک یا لینوکس یا دستگاه اندرویدی داشته باشید.

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد استفاده از پای به عنوان یک باکس NAS به این نشانی (+) مراجعه کنید.

تجهیز خودرو با Raspberry Pi Carputer

شما با استفاده از رزبری پای می‌توانید رؤیای سالیان خود برای داشتن یک خودروی هوشمند را تحقق ببخشید. ساخت یک رایانه خودرو با استفاده از رزبری پای (Raspberry Pi Carputer) کمی پیچیده است، اما کاربران مختلفی تاکنون آن را انجام داده‌اند. مؤلفه کلیدی آن یک نمایشگر تاچ‌اسکرین است که امکان تعامل با نر‌م‌افزار منتخب را می‌دهد، اما باید برق هر دو دستگاه را نیز تأمین کنید و نمایشگر را جای مناسبی نصب کنید و احتمالاً از یک ویجت شبکه برای استریم کردن ویدئو بهره بگیرید.

دستگاه بازی

علاقه‌مندان پلتفرم شبیه‌سازی بازی‌های قدیمی MAME این نرم‌افزار را روی رزبری پای پورت کرده‌اند و به این ترتیب می‌توانید بازی‌های طراحی شده برای دستگاه‌های بازی کابینتی را روی پای نیز بازی کنید. البته لزومی ندارد بخواهید جنبه سکه انداختن داخل دستگاه را نیز شبیه‌سازی کنید!

همچنین شاید تعجب کنید که رزبری پای یک سیستم بازی فشرده و نسبتاً توانمند دارد. با این که امکان اجرای بازی‌های مدرن مانند کال آف دیوتی روی رزبری پای وجود ندارد، اما در هر حال می‌تواند طیفی از بازی‌هایی که حدود بیست سال پیش انتشار یافته‌اند را به لطف شبیه‌سازهایی که برای کنسول‌های مختلف و رایا‌نه‌ها از سال 1970 تعبیه شده، اجرا کند.

از این که متوجه شوید چندین بازی از پلتفرم‌های دیگر برای این رایانه کوچک پورت شده‌اند شگفت‌زده نخواهید شد. همین قدر اشاره کنیم که اجرای یک بازی مانند DOOM روی رزبری پای کار چندان دشواری محسوب نمی‌شود.

رادیوی اینترنتی

شما می‌توانید به جای این که از رزبری به عنوان یک مدیا سنتر همه‌کاره بهره بگیرید، صرفاً از برخی قابلیت‌های خاص آن برای بازپخش موسیقی و استریم کردن روی اینترنت استفاده کنید.

رویکردهای مختلفی برای تبدیل رزبری پای به رادیوی اینترنتی وجود دارد که می‌تواند بدون نیاز به GUI تنظیم شود. در اغلب موارد این روش ترجیح دارد و برای دسترسی به سخت‌افزار نیز از SSH استفاده می‌شود. انجام این کار با استفاده از Pandora radio و یا با استفاده از روش Bob Rathbone ممکن است.

سیستم امنیتی

آیا می‌خواهید بدانید در بخش خاصی از خانه یا بیرون از ملک‌تان چه اتفاقاتی رخ می‌دهند؟ در این صورت می‌توانید از رزبری پای به عنوان یک سیستم امنیتی استفاده کنید و با بهره‌گیری از یک وب‌کم و یک اتصال اینترنتی تصاویر را از یک رایانه دیگر و یا حتی از یک مکان کاملاً دوردست مشاهده کنید.

چندین راهنمای مختلف برای اجرای این کار در اینترنت وجود دارند، اما مهم‌ترین جنبه آن استفاده از وبکم‌هایی است که دارای درایورهای لینوکسی هستند و برقشان یا از طریق USB و یا هاب یو‌اس‌بی تأمین می‌شود. این پروژه تکیه زیادی روی USB دارد و از آنجا که پورت اترنت پای نیز بخشی از USB آنبورد است، ممکن است با مقداری نشت برق مواجه شوید.

سرور Babycam

این کاربرد نیز مشابه کاربرد قبلی است و تنها میکروفن اضافه شده است و می‌توانید با استفاده از پای یک سرور Babycam را مدیریت کنید. به این ترتیب امکان تماشا و شنیدن فعالیت‌هایی که کودکتان در اتاقش انجام می‌دهد در هر زمان و هر مکان برایتان میسر خواهد بود.

با این حال بسته به رویکردی که انتخاب می‌کنید، اجرای این کارکرد ممکن است دشوار باشد، چون مشکلاتی در زمینه فشرده‌سازی صوت و تصویر وجود دارد و نتیجه تصویربرداری در شیب و تأخیر در ارسال تصویر (گاهی حتی تا 10 ثانیه) اجتناب‌ناپذیر هستند.

سرور اتوماسیون منزل

شاید تاکنون در فیلمی علمی-تخلیی دیده باشید که همه موارد داخل منزل اعم از گرمایش، روشنایی، امنیتی و سرگرمی در یک خانه از طریق یک ریموت منفرد کنترل می‌شوند و آرزو کرده باشید که چنین امکانی می‌داشتید. در این صورت رزبری پای در خدمت شما است!

وب سرور تست یا زنده

میزبانی یک وب‌سایت شاید کار چندان پرهزینه‌ای نباشد؛ اما وقتی می‌توان با استفاده از یک دستگاه رزبری پای یک وب‌سایت ساده را در منزل میزبانی کرد، چرا باید هزینه جداگانه‌ای برای آن پرداخت کنیم؟ خبر خوب این است که شما امکان انجام این کار را بدون نیاز به تنظیمات خاص و پیچیده با استفاده از رزبری پای در اختیار دارید.

به لطف استک LAMP و SSH امکان میزبانی یک وب‌سرور روی رزبری پای فراهم آمده و حتی قابلیت میزبانی یک وب‌سایت مبتنی بر پایگاه داده نیز وجود دارد.

توجه کنید که برای این که وب‌سایت شما از هر جایی در اینترنت قابل دسترسی باشد، به نشانی IP استاتیک نیاز دارید.

نقطه دسترسی وایرلس

امکان استفاده از رزبری پای به عنوان یک نقطه دسترسی وای‌فای و افزایش برد روتر بی‌سیم وجود دارد. این کار چندین مزیت دارد که همه آن‌ها با پیاده‌سازی Pi-Point قابل حصول است..

زمانی که رزبری پای را به صورت یک اکسس پوینت وایرلس تنظیم کردید، این دستگاه می‌توانید به عنوان یک وایرلس اکستندر و یا یک روتر دوم برای ارائه دسترسی رایگان به وای‌‌فای در یک محدوده خاص مورد استفاده قرار گیرد. این کار به نوبه خود به یادگیری مطالب بیشتر در مورد شبکه‌های بی‌سیم و امنیت نیز کمک می‌کند.

سرور پرینت

پرینترهای قدیمی معمولاً امکان اتصال به شبکه خانگی را بدون وجود یک پرینت سرور ندارند. اما حتی اگر بتوانید یک دستگاه سازگار هم پیدا کنید، باید هزینه غیرضروری برای آن پرداخت نمایید. خوشبختانه با اتصال یک رزبری پای به پرینتر از طریق USB می‌توانید این دستگاه را آنلاین کنید.

این امکان به لطف نرم‌افزار سامبا سرور و CUPS یعنی سیستم مشترک پرینت یونیکس ممکن شده است که باید هر دو روی پای نصب و پیکربندی شوند. تا زمانی که پای بتواند پرینتر را از طریق USB تشخیص دهد و رایانه نیز یک اتصال به شبکه داشته باشد، دستگاه‌های دیگر روی شبکه می‌توانند بدون نیاز به یک اتصال سیمی از این پرینتر استفاده کنند. نکته مهم‌تر این است که این کاربرد محدود به دستگاه‌های دسکتاپ نیست و امکان پرینت با استفاده از راه‌کارهای پرینت موبایل روی iOS نیز وجود دارد.

قالب عکس دیجیتالی رزبری پای

با اتصال رسپبری پای به یک مانیتور بلااستفاده یا حتی یک نمایشگر اختصاصی سازگار با پای، می‌توان آن نمایشگر را به صورت یک قاب عکس دیجیتالی پیکربندی کرد. با انجام این کار می‌توانید یک قالب عکس دیجیتالی زیبا به دست آورید که تصاویر زیبایی را نمایش می‌دهد.

با این حال شما محدود به این کاربرد نیستید و می‌توانید ایده‌های زیادی برای استفاده از رزبری پای به همراه قالب عکس دیجیتالی به کار بگیرید. برای مثال نمایش اطلاعات آب‌و‌هوا تا یک داشبورد برای درج اطلاعات مرتبط با منزل نمونه‌هایی از کاربردهای دیگر آن هستند. حتی می‌توانید این قاب عکس را مجهز به سنسورهای حرکتی بکنید تا تصاویر جدید را در زمانی که فردی به آن نزدیک می‌شود نمایش دهد.

ساخت اسپیکر استریمینگ

اجرای بسیاری از پروژه‌های رزبری پای نیازمند نوعی دانش مقدماتی از الکترونیک است و این پروژه که در این بخش معرفی می‌کنیم، پروژه خوبی برای آغاز این مسیر محسوب می‌شود. ایده کار ساده است. پای را روی یک نصب کنید، منبع تغذیه آن را به اشتراک بگذارید و کتابخانه موسیقی خود را روی دستگاه کپی کنید.

اکنون اگر بخواهید به موسیقی گوش بدهید، می‌توانید آن را با تلفن کنترل کنید.

پخش تم موسیقی خاص در زمان ورود به منزل

اگر حس می‌کنید فرد بسیار خاصی هستید و هر زمان که وارد منزل می‌شوید، این ورودتان باید به مانند ورود بازیکنان فوتبال به میدان بازی به نوعی اعلام عمومی شود، می‌توانید این پروژه را امتحان کنید.

به کمک برخی مقاومت‌ها، یک سوئیچ رید و یک اسپیکر می‌توانید کاری کنید که رزبری پای باز شدن در را تشخیص داده و یکتم موسیقی یا جلوه صوتی و یا حتی یک آلارم صوتی را پخش کند.

جمع‌بندی رزبری پای

در این راهنما تاکنون با روش تهیه کابل‌ها و کارت SD و نصب توزیع لینوکس روی رزبری پای به عنوان یک رایانه کوچک آشنا شدیم. اما کارهایی که می‌توان با رزبری پای انجام داد بسیار بیشتر از این مقدار است. رزبری پای یک جفت کانکتورهای مبتنی بر پین مجهز شده که امکان افزودن کارکردها و کامپوننت‌های دیگر را به آن می‌دهد. به لطف بوردهای مختلف می‌توان پای را به یک دستگاه قابل برنامه‌نویسی و قابل اتصال به آردوینو تبدیل کرد که آن را تبدیل به یک رایانه کوچک واقعی می‌کند. علاوه بر بوردهای Breakout برخی ابزارها و کامپوننت‌هایی جالب دیگر نیز وجود دارند که می‌توان به پای اضافه کرد.

بوردهای Breakout و HAT

با بهره‌گیری از مزیت بوردهای Breakout می‌توانید سطح کاربری رزبری پای خود را به سطح بالایی انتقال دهید. با استفاده از پین‌های GPIO، I2C و SPI این بوردها به شکل یک کیت از قبل مونتاژ شده عرضه می‌شوند که امکان گسترش کارکردهای دستگاه را در اختیار ما قرار می‌دهند. ایده کار این است که کاربر بتواند بر مبنای سخت‌افزار رزبری پای برخی کامپوننت‌های یکپارچه دیگر را نیز اضافه کند. این بوردها می‌توانند برای تأمین توان تجهیزات دیگر مانند چراغ‌ها، رادیوها و یا حتی مجموعه قطارهای اسباب‌بازی استفاده شوند.

چنان که احتمالاً حدس می‌زنید، برای استفاده از بورد‌های Breakout به مقدار دانش الکترونیک نیاز دارید. علاوه بر آن اگر به نوعی کارکرد اضافی مانند کارت صوتی نسبت به پای نیاز داشته باشید، می‌توانید از HAT استفاده کنید. HAT که اختصاری برای عبارت Hardware Attached on Top است می‌تواند با استفاده از نقاط مانت به رزبری پای وصل شده و با کمک کانتورهای GPIO کاملاً با آن چفت شود.

برخی کامپوننت‌های غیرضروری دیگر

شاید با توجه به استفاده مداوم از رزبری پای متوجه شوید که بسیاری کابل‌ها و کامپوننت‌های دیگر را نیز می‌توانید مورد استفاده قرار دهید. در فهرست زیر این موارد را برشمرده‌ایم.

کابل‌ها

علاوه بر کابل‌هایی که در بخش‌های قبلی این راهنما اشاره کردیم، ممکن است بخواهید از مزیت پورت خروجی صوتی پای نیز استفاده کرده و آن را به یک رایانه یا سیستم صوتی مجاور وصل کنید. همچنین ممکن است بخواهید ویدئو را به یک دستگاه دیگر به جز نمایشگر HDMI خروجی بدهید که به این منظور به یک کابل RCA نیاز خواهید داشت.

اجزای خنک‌کننده

اگر قصد دارید مقدار زیادی دیکودینگ HD با استفاده از رزبری پای اجرا کنید، و یا می‌خواهید ویدئوهای HD را با این دستگاه مشاهده کنید، باید نوعی خنک‌سازی برای دستگاه خود در نظر داشته باشید. با این که یک کیس مناسب، شکاف‌های لازم برای تهویه هوا را در بخش فوقانی پردازنده شامل می‌شود، اما احتمالاً استفاده از یک هیت سینک به بهبود تهویه کمک بیشتری می‌کند.

چندین نوع هیت سینک وجود دارند که از انواع کوچک و رادیاتورهای معمولی که در رایانه‌های دسکتاپ استفاده می‌شود تا انواع پیچیده‌تر که به طور خاص برای رزبری پای طراحی شده را در برمی‌گیرد.

وای‌فای

رزبری پای از تعداد زیای از دانگل‌های وای‌فای پشتیبانی می‌کند. راه‌اندازی اغلب آن‌ها کار آسانی است. اگر یک رزبری پای 3 یا Pi Zero W داشته باشید، قابلیت‌های شبکه بی‌سیم و بلوتوث به طور پیش‌فرض در آن تعبیه شده‌اند.

نوار باز و بست آسان مانند ولکرو

اگر قصد دارید رزبری پای خود را به عنوان یک مدیا سنتر، NAS Box یا صرفاً رایانه‌ای برای برنامه‌نویسی مورد استفاده قرار دهید، باید روشی برای ثابت نگه داشتن آن روی میز، پشت تلویزیون یا روی هارد درایو بیابید. برخلاف یک رایانه دسکتاپ که وزن زیادش موجب می‌شود، در نتیجه کشیده شدن کابل‌ها جابجا نشود، دستگاه رسپبری پای غالباً در نتیجه کشیده شدن توسط کابل‌ها و به خصوص کابل اترنت جابجا می‌شود. استفاده از یک نوار باز و بست آسان مانند ولکرو موجب می‌شود آن را فیکس کرده و از خطر سقوط از ارتفاع نیز بازدارید.

سخت‌افزار رسمی

علاوه بر مواردی که در بخش قبل اشاره کردیم، برخی سخت‌افزارهای رسمی اضافی نیز وجود دارند که کارکردهای پای را بسط می‌دهند.

ماژول دوربین

دو ماژول رسمی دوربین برای پای عرضه شده‌اند. ماژول اول یک دوربین استاندارد HD است و دیگری یک دوربین بدون فیلتر IR است. از این دوربین‌ها می‌توان در پروژه‌های مختلف از عکاسی استاندارد تا عکاسی تایم-لپس یا استاپ-موشن استفاده کرد.

نمایشگر کامپکت

چندین نمایشگر برای رزبری پای عرضه شده‌اند که از آن جمله نمایشگر PiTFT است که یک دیسپلی کوچک تاچ اسکرین در ابعاد رزبری پای است. اگر به دنبال چیزی با قابلیت کاربردی بیشتر هستید، می‌توانید از نمایشگر تاچ اسکرین 7-اینچی رزبری پای استفاده کنید که مانند تصویر زیر راه‌اندازی آسانی دارد.

بخش پایانی

اینک شما با مطالعه این راهنما هر آن چه که برای استفاده از رزبری پای لازم است را آموخته‌اید. در این بخش پایانی برخی نکاتی که برای استفاده موفق از رزبری پای لازم است رعایت کنید را برمی‌شماریم.

• همواره پیش از روشن کردن بررسی کنید که کارت SD به درستی در اسلات کارت حافظه رزبری پای قرار گرفته است تا رایانه را به طور ایمنی بوت کنید.
• فایل‌سیستم رزبری پای را بسط دهید تا پروژه‌هایتان بتوانند از کل حجم فضای ذخیره‌سازی کارت SD استفاده کنند.
• امکان اتصال به رزبری پای از طریق SSH از یک رایانه دسکتاپ و با بهره‌گیری از نرم‌افزاری مانند PuTTY وجود دارد.
• کیس مناسبی برای رزبری پای تهیه کنید. این کیس باید تهویه و حفاظت مناسبی تأمین کند. همچنین کیس را بر اساس کاربردی که در نظر دارید انتخاب کنید.
• توزیع‌های مختلف لینوکس از جمله دبیان و اوبونتو برای رزبری پای ارائه شده‌اند. شما می‌توانید با نصب هر توزیع روی یک کارت SD متفاوت آن‌ها را به طور همزمان در اختیار داشته باشید.
• دستگاه رزبری پای به لطف توزیع OSMC می‌تواند به صورت آماده به عنوان مدیا سنتر استفاده شود.
• رزبری پای در اصل به عنوان دستگاهی برای تدریس برنامه‌نویسی به کودکان طراحی شده و از این رو مجموعه خوبی از ابزاری کدنویسی برای آن عرضه شده است.
• این رایانه کوچک کاربردهای بسیار زیادی دارد. با این حال فراموش نکنید که امکان اجرای نرم‌افزارهای واژه‌پرداز، کلاینت‌های ایمیل و مرورگر وب کرومیوم را نیز دارد.
• با افزودن بوردهای بریک‌آوت، HAT-ها و دستگاه‌های جانبی، امکان بسط دادن کارکردهای رزبری پای وجود دارد.
• همیشه در زمان خاموش کردن رزبری پای از دستور sudo shutdown در خط فرمان استفاده کنید و پس از خاموش شدن هم کابل برق را از آن جدا کنید

کریپتوکارنسی چیست؟

کریپتوکارنسی یا رمزارز به دسته‌ای از پول‌های دیجیتال یا مجازی گفته می‌شود که در آن‌ها از رمزنگاری(کریپتوگرافی) برای تراکنش‌های مالی استفاده شده‌است؛ به طوری که رمزگشایی آن‌ها بسیار دشوار و بعضا غیرممکن است. این نوع ارزها توسط مرکز خاصی کنترل نمی‌شوند، سریع و مقرون به صرفه‌اند و محدودیت جغرافیایی را از میان برداشته‌اند؛ و از همه مهم‌تر با دغدغه‌ی حفظ حریم خصوصی ایجاد شده‌اند. پس از تولد بیت‌کوین به عنوان اولین رمزارز کارا در سال ۲۰۰۹ ، تا به امروز بیش از ۱۹۰۰ رمزارز بوجود آمده‌است؛ جدای تعدادی که اسکم و نامعتبرند، تعداد قابل توجهی از آن‌ها بر جنبه‌ی خاصی از بیت‌کوین متمرکز شده و به ارتقا و یا رفع مشکلات آن بخش پرداخته‌اند. برای مثال رمزارز برایNEM افزایش امنیت در حین کاهش هزینه‌های مصرفی به جای سیستم poW بیت‌کوین، از poIاستفاده می‌کند. یا رمزارز ETH ایده‌ی پلت‌فرم بلاک‌چین قابل برنامه‌ریزی را مطرح کرده و امکان پیاده‌سازی نرم‌افزارها، رمزارزها و یا قرار داد های هوشمند بر روی بلاک‌چین اتریوم را فراهم آورده‌است. در این میان کوین‌هایی مثل Dash، Monero، Zcash و چند رمزارز دیگر به بهبود وضعیت ناشناس نگه‌داشتن افراد پرداخته‌اند و نوآوری‌هایی در این زمینه انجام داده‌اند.

اَندروید (Android) یک سیستم عامل موبایل است که گسترش آن با گوگل است. اندروید بر پایهٔ نسخهٔ اصلاح‌شده‌ای از هسته لینوکس و دیگر نرم‌افزارهای متن باز طراحی شده و نخست در دستگاه‌های لمسی مانند تلفن هوشمند و تبلت استفاده شد، اما به‌تازگی گوگل اندروید تی وی را برای تلویزیون و اندروید اوتو برای خودرو و ور اواس را برای پوشیدنی ها(مانند ساعت هوشمند) توسعه داده‌است. اندروید از سال ۲۰۱۱ پرکاربردترین سیستم‌عامل موبایل و از سال ۲۰۱۳ پرکاربردترین سیستم‌عامل برای تبلت ها بوده‌است. از سال ۲۰۱۷ نیز بیش از ۲ میلیارد کاربر فعال ماهانه داشته‌است.

در اوت ۲۰۰۵ شرکت گوگل شرکت اندروید واقع در پالو التو کالیفرنیا را خرید. شرکت کوچک اندروید که توسط اندی رابین ، ریچ ماینرز، نیک سیرز و کریس وایت راه‌اندازی شده بود، در زمینهٔ تولید نرم‌افزار و برنامه‌های کاربردی برای تلفن‌های همراه فعالیت می‌کرد. اندی رابین، مدیر عامل اجرایی این شرکت، پس‌از پیوستن اندروید به گوگل، به سمت قائم‌مقام مدیریت مهندسی این شرکت و مسئول پروژهٔ اندروید در گوگل منصوب شد. تیم اندروید به‌رهبری رابین فعالیت خود را برای تولید سکوی تلفن همراه مبتنی بر هسته لینوکس آغاز کردند و نتیجهٔ اولیهٔ این پروژه در نشست خبری شرکت گوگل در ۵ نوامبر سال ۲۰۰۷، مطرح‌کردن اتحادیه گوشی باز بود. ۳۴ شرکت فعال در زمینهٔ تولید نرم‌افزار، تولید تلفن‌های همراه، اپراتور تلفن همراه و تولیدکنندهٔ نیمه‌رساناها و پردازنده‌های تلفن همراه، اعضای بنیان‌گذار این اتحادیه بودند. در میان نام‌های مشهور در بین اعضای مؤسس، شرکت‌هایی چون سامسونگ، ال جی الکترونیکس، موتورولا، اچ تی سی، اینتل و البته گوگل به چشم می‌خوردند. اریک اشمیت مدیر ارشد اجرایی گوگل در این مراسم گفت:

اعلام امروز بسیار جاه‌طلبانه‌تر از معرفی تنها یک تلفن گوگلی است که در چند هفتهٔ اخیر توسط رسانه‌ها پیش‌بینی شده بود. از دیدگاه ما سکویی که ما ارائه کرده‌ایم، هزاران تلفن گوناگون را به بازار روانه خواهد کرد.

نخستین گوشی مبتنی بر اندروید توسط شرکت اچ تی سی با همکاری تی-موبایل تولید شد. این گوشی که به فاصلهٔ کمتر از یک سال از تشکیل اتحادیهٔ گوشی باز یعنی در ۲۲ اکتبر ۲۰۰۸ تولید شد، در بازارهای مختلف به نام‌های اچ‌تی‌سی دریم، تی-موبایل جی۱ و ارا جی۱ به بازار عرضه گردید.

۹ دسامبر ۲۰۰۸ چهارده عضو جدید از شرکت‌های صنعت تلفن همراه جهان به اتحادیه گوشی باز پیوستند. در بین این نام‌ها باید به سونی اریکسون، اریکسون، توشیبا، ایسوز، گارمین، هواوی، آرم لند هولدینگز و ایسر اشاره کرد. روند پیوستن شرکت‌های بزرگ به اتحادیه تا به امروز نیز ادامه داشته‌است و شرکت‌هایی چون الکاتل، لنوو، شارپ ، فاکس کان، ان ای سی، کیوسرا، ان ایکس پی، اس تی - اریکسون، تلویزیون مارول،زدتی ئی و دل نیز از جمله شرکت‌هایی بوده‌اند که به جمع پشتیبانانِ اندروید پیوسته‌اند.

در ۳ سپتامبر ۲۰۱۳ توسعه‌دهندگان اندروید به‌طور رسمی اعلام کردند که با شرکت نستله، که از شرکت‌های مطرح صنعت شکلات‌سازی جهان می‌باشد، همکاری خواهند کرد. در همین راستا نگارش4/4 سیستم‌عامل اندروید، کیت‌کت نام گرفت. کیت کت از مارک‌های معروف شکلات است که توسط شرکت نستله تولید می‌شود.

اندروید آب نبات چوبی یا اندروید لالی پاپ یا اندروید ۵ یا اندروید L یکی‌از نسخه‌های سیستم عامل اندروید است که توسط گوگل در ۱۵ اکتبر ۲۰۱۴ ارائه گردید. اندروید L که مخفف این نسخه از اندروید می‌باشد و براساس گفته رئیس بخش اندروید گوگل سوندار پیچای بزرگ‌ترین به‌روزرسانی در اندروید است.

اندروید مارشمالو یا اندروید ۶ نسخه‌ای از سیستم‌عامل اندروید است که در سپتامبر ۲۰۱۵ توسط گوگل معرفی شد.

اندروید نوقا یا اندروید ۷٫۰ در سال ۲۰۱۶ منتشر شد.

اندروید اوریو یا اندروید۸٫۰ در سال ۲۰۱۷ انتشار یافته‌است.

اندروید ۹ یا اندروید پای ، در تاریخ ۸ مه ۲۰۱۸ معرفی شد و با ویژگی‌های جدیدی و جذابی همراه است. نام اندروید پای از یک غذای خوشمزه و شیرین آمریکایی گرفته شده‌است.

دهمین اندروید، در اقدامی بی‌سابقه، اندروید10 اندروید Queen Cake نام گرفت و در سوم سپتامبر ۲۰۱۹ معرفی شد و دیگر اندروید نام خوراکی نداشت. این رویه در اندروید11 Red Velvet Cake و اندروید12 Snow Cone ادامه داشت.

اجازه‌نامه و حق امتیاز

حق امتیاز بیشتر قسمت‌های اندروید به صورت متن‌باز، براساس مجوز آپاچی نسخه ۲٫۰ (Apache License 2.0) ارائه می‌گردد. با اینکه سعی می‌شود تا بیشتر قسمت‌های این سیستم عامل بر اساس همین مجوز ارائه گردد، استثناهایی نیز وجود دارد. برای نمونه، هسته لینوکس موجود در این سیستم عامل با پروانه عمومی همگانی گنو نسخه ۲ (GPL v2) منتشر شده‌است.

لوگوی اندروید

طراح لوگوی مشهور اندروید، «آیرینا بلاک » است. ۳ سال پیش از آیرینا بلاک و تیم طراحی گوگل تقاضا شد تا لوگویی برای اندروید طراحی کنند که به‌سرعت با کاربر ارتباط برقرار کند و به‌آسانی قابل شناسایی باشد؛ همچنین به بلاک گفته شد که این لوگو باید حتماً تصویری از ربات باشد چرا که اندروید به معنی ربات است. آیرینا پس از مطالعهٔ زیاد در مورد اسباب‌بازی‌ها و شخصیت‌های فانتزی و تخیلی، در پایان تصمیم گرفت لوگوی اندروید را از یک منبع عجیب الهام بگیرد: دستشویی! هر کسی علامت روی در دستشویی‌ها را دیده و الهام از این علامت‌ها می‌تواند باعث شود در یک نگاه لوگوی اندروید شناخته شود.

یک نکته جالب دیگر در مورد لوگوی اندروید این است که گوگل برخلاف دیگر شرکت‌ها که سعی در حفاظت از لوگویشان داشتند، تصمیم گرفت تا لوگو را به صورت آزاد و متن‌باز قرار دهد تا هر کس بتواند آن را به دلخواه خودش تغییر دهد. گوگل در این‌باره می‌گوید:

ما تصمیم گرفتیم این لوگو می‌تواند یک لوگوی اشتراکی و تعاملی باشد که هر کس در دنیا بتواند آن را تغییر دهد. این تصمیم بسیار شجاعانه بود.

شاید با برنامهٔ اندرویدیفای یا اسباب‌بازی‌ها و اکشن‌فیگورهای کوچک اندرویدی بامزه آشنا باشید؛ همهٔ این‌ها به لطف آزاد بودن لوگوی اندروید امکان‌پذیر شده‌است.

معنی و گویش درست اندروید

بنابر ترجمهٔ واژه نامه کمبریج، اندروید این‌گونه تعریف شده‌است:

یک ربات (ماشینی که توسط رایانه کنترل می‌شود) که به گونه‌ای ساخته شده تا شکل ظاهری شبیه به انسان داشته باشد.

بنابر این تعریف شاید بتوان واژهٔ ربات انسان نما را ترجمهٔ مناسبی برای این واژه در نظر گرفت.

گویش درست این‌واژه، براساس واژه‌نامهٔ کمبریج در هر دو گویش آمریکایی و بریتانیایی، اَندرویْد (/ˈæn.drɔɪd/) می‌باشد و در هیچ‌کدام از این گویش‌ها، حرف «آ» در ابتدای این واژه به‌کار نمی‌رود.

ویژگی‌های اندروید

• اندروید فناوری‌های اتصال (=Connectivity) شامل GSM/EDGE, CDMA, EV-DO, UMTS, بلوتوث و وای-فای را پشتیبانی می‌کند.
• اندروید از فرمت‌های مختلف فایل‌های مالتی مدیا مثل MPEG-4,h.265, H.264,MP3, AAC, AMR, JPEG, PNG, GIF پشتیبانی می‌کند.
• اندروید برای ارسال پیغام‌های متنی یا همان اس ام اس از فرم‌های SMS, MMS و XMPP پشتیبانی می‌کند.
• مرورگر موجود در اندروید بر اساس چارچوبِ متن‌بازِ WebKit توسعه یافته‌است.
• اندروید برای ذخیرهٔ داده‌ها و مدیریت پایگاه های داده سبک از نرم‌افزار SQLite استفاده می‌کند.
• ابزارهای مختلف اندروید برای توسعه‌دهندگان به‌راحتی در دسترس است و توسط شرکت گوگل پشتیبانی می‌شوند. این ابزارها شامل کتاب‌خانه‌ها، خطایاب، شبیه‌ساز گوشی و یک افزونه برای اکلیپس است.
• اندروید از سخت‌افزارهای مختلف همچون جی پی اس و دوربین‌های متنوع سنسورهای مخصوص همچون سنسور مجاورت و… پشتیبانی می‌کند.
• تصاویر و فایل‌های گرافیکی به وسیلهٔ OpenGL پردازش می‌شوند که کیفیت بالاتری خواهند داشت.
• با استفاده از تکنولوژی نسبتاً جدید شرکت Adobe با نام AIR نیز می‌توان به توسعهٔ برنامه‌های کاربردی تحت این سیستم‌عامل پرداخت.
• سیستم عامل منبع باز و رایگان است. که به شما امکان می دهد کد منبع اندروید را مشاهده کنید و ببینید چگونه است.

اپ های اندروید

گوگل پلی استور اصلی ترین منبع و منتشر کننده بازی و برنامه های اندروید است. این مارکت بزرگ با بازی و برنامه های بی پایان رو به رو خواهید شد. می توانید از طریق گوگل پلی به دانلود هر یک از بازی و برنامه های رایگان بپردازید. به علاوه اپ های پولی نیز در این مارکت وجود دارد. برنامه و بازی های اندروید توسط توسعه دهندگان در مارکت عرضه شده اند و همواره امکان آپدیت و بروزرسانی را نیز می دهند. دانلود بازی و برنامه اندروید به صورت فایل Apk صورت می گیرد و اکثرا نصب های آسانی دارند. همواره پیشرفت برنامه های این سیستم عامل چشم گیر بوده و تغییرات عالی از الحاظ نوع و رابط کاربری داشته اند.

رابطهٔ اندروید و جاوا

زبان جاوا به دلیل قدرتمند و رایگان بودن آن یک انتخاب منطقی برای پلتفرم اندروید است.نرم‌افزارهای جانبی اندرویدی با استفاده از زبان جاوا نوشته می‌شوند و برای ارتباط با لایه‌های زیرین سیستم‌عامل می‌توانند از کتاب‌خانه‌های جاوایی اندروید استفاده کنند. بخش رابط کاربری سیستم‌عامل اندروید با زبان جاوا نوشته شده‌است و بسیاری از برنامه‌های اندروید هم با جاوا نوشته شده‌اند. اما این سیستم‌عامل، Java Virtual Machine ندارد. زبان جاوا به دلیل شی گرا بودن به کتابخانه های کلاس گسترده ای دسترسی دارد که به شما در توسعه کمک می کند. برای اجرای برنامه‌های جاوایی روی این سیستم عامل، کدهای جاوا به کدهای Dalvik تبدیل می‌شوند و سپس روی Dalvik vitrual machine اجرا می‌شوند. دالویک یک ماشین مجازی جاوایی است که برای سیستم عامل اندروید بهینه شده‌است تا هم RAM و هم CPU و هم باتری کمتری مصرف کند). برنامه‌های جاوایی معمولی هم که روی گوشی‌های دیگر اجرا می‌شوند با استفاده از نرم‌افزار شبیه‌ساز جاوا مانند J2ME LOADER روی این سیستم‌عامل قابل اجرا هستند.

آرت

آرت محیط اجرای جدید اندروید برای برنامه‌های تحت جاوا است که جایگزین دالویک شده‌است. شرکت گوگل برای اولین بار در اندروید ۴٫۴ آرت را در کنار دالویک قرار داد و کاربران می‌توانستند با مراجعه به تنظیمات آن را فعال کنند.

فرمت فایل‌های پشتیبانی شده

اندروید در حالت پیش‌فرض فایل‌های mp3, aac , OGG , amr , midi , mpeg4 , wav , bmp , gif , png , jpg را پشتیبانی می‌کند. اندروید Adobe Flash را نیز پخش می‌کند و می‌تواند فایل‌های GIF متحرک را با حرکت پخش کند. برای پخش فایل‌های جریان‌دار مانند صوت و ویدئو نیز می‌توانید از تگ ویدئو html۵ و همچنین تکنولوژی Adobe Flash Streaming استفاده کنید. در نسخه‌های جدید ام، موتور جاوااسکریپت مرورگر کروم که سرعت بسیار بالایی در اجرای کدهای جاوا اسکریپت دارد به مرورگر اندروید متصل شده‌است. (در ضمن مرورگر اندروید کدهای HTML۵ را پشتیبانی می‌کند)

محیط برنامه‌نویسی اندروید

مجموعهٔ برنامه‌نویسی اندروید یا Android SDK شامل یک دیباگر، کتابخانه‌های اندروید، شبیه‌ساز سیستم‌عامل، مستندات اندروید و فایل‌های نمونه و آموزشی است که به کاربر در ایجاد برنامه‌ها کمک می‌کند. هم‌اکنون این SDK بر روی یک سیستم ۳۲ بیتی که لینوکس، ویندوز یا mac OSX داشته باشد اجرا می‌شود. پیش‌نیازهای نصب این SDK عبارتند از کیت توسعه جاوا و Apache Ant و python 2.2. برنامه‌های نوشته‌شده برای اندروید با نسخه‌های مختلف می‌باشد.

مشکل روت در اندروید

روت به معنی دسترسی ریشه به سیستم‌عامل است و زمانی که یک ابزار اندرویدی، روت می‌شود دسترسی کاربر به ابزار مربوط افزایش می‌یابد؛ در سیستم‌عامل لینوکس به کاربری که دسترسی‌های مدیریتی دارد روت و در ویندوز به آن ادمین (Administrator) می‌گویند، در بیشتر سیستم‌عامل‌ها، گرفتن دسترسی روت ساده است و به سادگی چند کلیک می‌توان از سیستم‌عامل دسترسی روت گرفت یا مجوز دسترسی را باطل کرد؛ اما این مسئله در سیستم‌عامل اندروید به یک معضل واقعی تبدیل شده که گاهی حتی می‌تواند دستگاه اندرویدی مربوط را برای همیشه خراب کند و در بیشتر مواقع، روت‌شدن یا خراب‌شدن دستگاه اندرویدی قابل برگشت نیست برای نمونه با توجه به توسعهٔ اندروید بر مبنای هستهٔ لینوکس، می‌توانیم یک سیستم‌عامل مبتنی بر دبیان را با اندروید مقایسه کنیم: در دبیان کافیست در پنجرهٔ ترمینال، عبارت sudo su را تایپ کنیم و گذرواژه را وارد کنیم، بعد از این کار، هر دستوری که در ترمینال تایپ کنید، با دسترسی روت اجرا خواهد شد، بعد از بستن پنجرهٔ ترمینال مجوز دسترسی روت باطل خواهد شد و سیستم‌عامل مانند گذشته با دسترسی محدود به فعالیت خود ادامه می‌دهد در اندروید این فرایند، با دریافتِ درایورهای مربوط و رام روت‌شده انجام می‌شود؛ به این‌ترتیب که رام روت‌شده باید جایگزین رام داخلی گوشی شود، این فرایند معمولاً قابل برگشت نیست و ریسک‌هایی نیز به همراه دارد که از جملهٔ آن ریسک‌ها می‌توان به برِیک شدن دائمی دستگاه اندرویدی اشاره کرد. البته این مشکل توسط نرم‌افزارهایی مانند کینگ‌روت تقریباً حل شده؛ تا جایی که بیشتر دستگاه‌های اندرویدی توسط این‌گونه برنامه‌ها روت می‌شوند و به آسانی هم آن‌روت شده و همین فرایندهای ساده، جلوی بسیاری از مشکلات روت‌بودن دستگاه را می‌گیرد. ضمن این‌که این برنامه‌ها، مجهز به یک آنتی‌ویروس داخلی نیز هستند تا امنیت دستگاه را افزایش دهند. البته گاهی اوقات، خود کاربر دردسرهایی برای خود می‌سازد! برای نمونه با تغییر اشتباه یک پروندهٔ سامانه، در بوت‌شدن دستگاه مشکلاتی به‌وجود می‌آید.

دستیار صوتی شخصی

دستیار گوگل دستیار صوتی هوشمند مجهز به هوش مصنوعی است که می‌تواند کارهایی از جمله جست‌وجو در اینترنت، زمان‌بندی وقایع و هشدارها، تنظیمات سخت‌افزاری روی دستگاه کاربر آن، نشان دادن اطلاعات از حساب کاربری گوگل، تشخیص اشیا، جمع‌آوری اطلاعات دیداری از طریق دوربین دستگاه، پشتیبانی از خرید محصولات، پشتیبانی از ارسال پول، توانایی تشخیص آهنگ‌ها و ترانه‌ها را برای کاربران انجام دهد.

دستیارِ گوگل به صورت پیش‌فرض روی اکثر گوشی‌های جدید اندرویدی نصب شده‌است.

دستیار گوگل بجز اندروید برای آی اواس و کروم او-اس نیز در دسترس است.

نسخه‌های اندروید

نسخه	نام نسخه	ترجمهٔ فارسی نام نسخه	نمای صفحه اصلی	تاریخ انتشار اولیه	نهفتنAPI
۱٫۰	1.0	آلفا		۲۳ دسامبر ۲۰۰۸	۱
۱٫۱	Petit Four	بتا		۹ فوریه ۲۰۰۹	۲
۱٫۵	Cupcake	کیک فنجانی		۳۰ آوریل ۲۰۰۹	۳
۱٫۶	Donut	دونات		۱۵ سپتامبر ۲۰۰۹	۴
۲٫۰ ۲٫۱	Eclair	نان خامه ای		۲۶ اکتبر ۲۰۰۹	۵، ۶ و ۷
۲٫۲ ۲٫۲٫۳	Froyo	ماست یخ‌زده		۲۰ می۲۰۱۰	۸
۲٫۳ ۲٫۳٫۷	Gingerbread	نان زنجبیلی		۶ دسامبر ۲۰۱۰	۹ و ۱۰
۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۲٫۶	Honeycomb	کندوی عسل		۲۲ فوریه ۲۰۱۱	۱۱، ۱۲ و ۱۳
۴٫۰ ۴٫۰٫۴	Ice Cream Sandwich	ساندویچ بستنی (در برخی منابع: بستنی حصیری)		نوامبر ۲۰۱۱	۱۴ و ۱۵
۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳٫۱	Jelly Bean	آب نبات ژله ای		۰۹ ژوئیه ۲۰۱۲	۱۶، ۱۷ و ۱۸
۴٫۴ ۴٫۴٫۴	KitKat	کیت کت		۳۱ اکتبر ۲۰۱۳	۱۹
۵٫۰ ۵٫۱٫۱	Lollipop	آبنبات چوبی		۱۲ نوامبر ۲۰۱۴	۲۱ و ۲۲
۶٫۰ ۶٫۰٫۱	Marshmallow	مارشمالو		۰۵ اکتبر ۲۰۱۵	۲۳
۷٫۰ ۷٫۱٫۲	Nougat	نوقا		۲۲ اوت ۲۰۱۶	۲۴ و ۲۵
۸٫۰ ۸٫۱	Oreo	اوریو		۲۱ اوت ۲۰۱۷	۲۶ و ۲۷
۹	Pie	پای		۶ اوت ۲۰۱۸	۲۸
۱۰	Queen Cake	کیو		۳ سپتامبر ۲۰۱۹	۲۹
۱۱	Red Velvet Cake	آر		سپتامبر ۲۰۲۰	۳۰

میزان پراکندگی نسخه‌های اندروید

بر پایهٔ آماری که شرکت گوگل در سال ۲۰۲۲ منتشر کرده:

• نسخهٔ 4.1 : 0.3 درصد
• نسخهٔ 4.4 : 0.9 درصد
• نسخهٔ 5 : 2.6 درصد
• نسخهٔ 6 : 3.5 درصد
• نسخهٔ 7 : 4.5 درصد
• نسخهٔ 8 : 10.9 درصد
• نسخهٔ 9 : 14.5 درصد
• نسخهٔ 10 : 22.3 درصد
• نسخهٔ 11 : 27 درصد
• نسخهٔ 12 : 13.3 درصد

سرور مجازی چیست: سرور خصوصی مجازی یا همان virtual private server می باشد که به واسطه تجزیه سرور فیزیکی قدرتمند به سرورهایی با منابع کمتر و تعداد بیشتر به کمک فناوری های مجازی سازی ساخته میشوند. سرور مجازی به طور گسترده ای در زمینه خدمات اینترنت کاربرد دارد. سرور خصوصی مجازی که اغلب VPS هم نامیده میشود، می تواند حریم شخصی برای کاربران ایجاد کند. هر سرور مجازی به طور کاملا جداگانه ای عمل می کند و بر روی یک سرور می تواند از سیستم عامل های مختلفی با نسخه های متفاوتی استفاده کرد.

سرور مجازی دقیقا همانند یک سرور اختصاصی می باشد و با همان سطح دسترسی عمل می کند، با این تفاوت که چند عدد سرور مجازی بر روی یک سرور فیزیکی قرار می گیرند. به عبارت بهتر می توان گفت که با استفاده از تکنولوژی های مجازی سازی و با بهرمندی از سخت افزارهای پرقدرت و پیشرفته، یک سرور فیزیکی به چندین سرور مجازی با امکانات متفاوت تقسیم میشود. هر سرور مجازی با توجه به تنظیمات و کانفینگ اولیه سهم خاصی از منابع سرور را مانند CPU حافظه اصلی و فضای دیسک سخت را با پهنای باند نامحدود به صورت اختصاصی و تضمین شده در اختیار کاربران قرار می دهد.

تعریف سرور مجازی

سرور مجازی یا وی پی اس مخفف شده ی عبارت Virtual Private Server می باشد که به معنای سرور مجازی خصوصی است. سرور مجازی بخشی از یک سرور اختصاصی کامل محسوب می شود؛ که این کار با مجازی سازی انجام میشود. به اینگونه که یک سرور به چند قسمت تقسیم میشود و می توان برای اهداف مختلفی از آن استفاده کرد. با توجه به اینکه منابع یک سرور کامل به چند بخش تقسیم میشود؛ اغلب در شرایط یکسانی قیمت خرید سرور مجازی نسبت به سرور اختصاصی کمتر است.

برای اکثر ما این سوال پیش می آید که VPS یا سرور مجازی چیست و چه کاربردی دارد؟ سرور مجازی یا وی پی اس مخفف شده جمله ی virtual private server به معنای سرور مجازی خصوصی است. سرور مجازی بخشی از سرور اختصاصی است کامل شده است. اینکار با مجازی سازی صورت می گیرد. به این صورت که یک میزبان به چند قسمت تقسیم می شود که مقصد های مختلفی از آنها استفاده می کند. با تکیه بر این موضوع که یک سرور کامل به چند بخش تفکیک میشود در یک شراط یکسان قیمت خرید سرور مجازی نسبت به سرور اختصاصی پایین تر است. در این نوشته به طور کامل درمورد سرور مجازی صحبت می کنیم و کاربردهای آن را برایتان شرح می دهیم. پس با ما همراه باشید.

سرور مجازی چیست و چه مزیت هایی دارد؟

سرور مجازی و یا vps چیست؟ سرور اختصاصی مجازی نوعی ماشین مجازی است که از منبع اصلی سرور فیزیکی استفاده می کند. در این نوع سرویس منبع های سرور های فیزیکی از جمله RAM و CPU به طور کاملا خصوصی برای VDS کنار گذاشته میشود. هر سرور مجازی شامل یک سیستم عامل کامل و مستقل است. با تقسیم و بندی و جدا کردن منابع سرور و تبدیل آنها به چند سرور مجازی در دوره های کامپیوتر های قدیمی وجود داشته است. امروزه با تکامل فناوری نرم افزارهای مجازی سازی قابل نصب روی کامپیوترهای شخصی بیش از پیش رایج پیدا کرده است.

سرور مجازی چیست و چه کاربردی دارد؟

قبل از اینکه بخواهیم درمورد سرور خصوصی برای شما توضیح دهیم، بهتر است تا حدودی شما را با سرور و مفهوم کلی آن آشنا کنیم. در ابتدا به تعریف Server خواهیم پرداخت و در نهایت درمورد انواع آن و تعریف سرور VPS خواهیم گفت. در ادامه با این مقاله از سرورکلیک با ما همراه باشید.

مزایای vps به میزبان اشتراکی چیست؟

• استقلال در مدیریت سیستم عامل و نصب نرم افزارهای مورد احتیاج
• امکان خاموش، روشن و reboot کردن سرور
• منابع کاملا مستقل
• امنیت ذاتی بالاتر

سرور مجازی در مقایسه با سرویس اشتراکی از دسترسی ها و امکانات بسیار بالایی برخوردار است. ولی در برخی از امکانات مثل: فضای ذخیره سازی داده ها و یا هسته ی پردازنده در رده پایین تری از یک سرور اختصاصی قرار دارد. برای فردی که می خواهد یک سایت پر بازدید داشته باشد و بودجه کافی برای خرید سرور اختصاصی ندارد، بهترین پیشنهاد خرید سرور اختصاصی مجازی است.

سرور مجازی سرعت بالا

برحسب تکنولوژی و ساختار مجازی سازی، معمولا سرورهای مجازی برگرفته از یک یا چند سرور اختصاصی هستند، اما در حالت معمولی چند سرور مجازی برگرفته شده از یک سرور اختصاصی است. سیستم های مجازی ساز بر اساس نوع و عملکردی که دارند با هزینه ی بسیار کمی ارائه می شوند. برای مثال برای هر یک از سرورهای مجازی به صورت Local (محلی) و یا Public (عمومی) یکسری راهکارهای خاصی وجود دارد. هر کدام از سرورهای مجازی در سطح وب باید حداقل از یک آی پی استفاده کنند تا بتوانند آن را در شبکه نصب کنند.

سیستم های مجازی ساز بر اساس تعداد هسته ی مجاز سی پی یو از مقدار مجاز رم مقدار حجم هارد دیسک و… به صورت اختصاصی و یا اشتراکی استفاده می کند.

vps چیست و به چه دردی میخوره؟

برحسب تکنولوژی های به وجود آمده و ساختار مجازی سازی، معمولا سرورهای مجازی برگرفته از یک یا چند سرور اختصاصی می باشند. در حالت عادی می توان گفت که تعداد زیادی سرور مجازی برگرفته از یک سرور اختصاصی هستند. برای این کار نیاز به یک نرم افزار مجازی ساز می باشد. سیستم های مجازی ساز به صورت رایگان و یا هزینه ای برای برای سیستم عامل های مختلف در دسترس هستند. همچنین لازم است تا سرویس میزبانی مورد نظر تکنولوژی مجازی سازی را پشتیبانی کند. برای ایجاد سرور مجازی در سطح وب حداقل باید برای آن یک آی پی در نظرگرفت تا بتوان آن را در شبکه ثبت کرد. سیستم های مجازی ساز نسبت به تعداد هسته های مجاز سی پی یو، مقدار مجاز رم، حجم مورد استفاده دیسک و … برای هر سرور مجازی به صورت اختصاصی یا اشتراکی قابل پیکربندی می باشند.

ویژگی های سرور اختصاصی مجازی یا vps چیست؟

• خصوصی بودن منابع پردازنده، حافظه اصلی و فضای ذخیره کردن اطلاعات
• مدیریت اختصاصی از راه دور
• نصب نرم افزار های مورد نیاز
• ارتقای منابع در کوتاه ترین زمان موجود
• میزبانی تعداد بالای وب سایت های بدون محدودیت
• داشتن IP خصوصی
• پرداخت هزینه کمتر در مقایسه با سروراختصاصی
• مدیریت مانند خاموش و روشن کردن با دسترسی به کنترل پنل
• عیب جستن سریع و جا به جایی اطلاعات به ماشین مجازی دیگر

بیشترین کاربرد vps در سایت هایی مانند فروشگاه های اینترنتی و کسب و کارهای آنلاین است که نیازمند ترافیک ماهانه بالاتر و فضای ذخیره کردن بیشتر و پردازنده قدرتمند تر از میزبان های اشتراکی است. سرور اختصاصی مجازی راهکار مناسب و کاربردی خواهد بود.

سرور مجازی با امکانات و ویژگی های منحصربه فرد خود انتخاب مناسبی برای کنار گذاشتن محدودیت های سرویس های اشتراکی خواهد بود . با راه اندازی سریع و امکان مدیریت سرور از طریق کنترل پنل را دارد. می توانید با سرعت بالا وب سایت خود را بر بستر یک هاست اختصاصی بارگذاری کنید.

سرور مجازی چیست و چه ویژگی هایی دارد؟

خرید سرور مجازی ایران

سرور یکی از مهم ترین امکاناتی است که در هنگام راه اندازی سایت در اختیار ما قرار داده می شود، برای اینکه بتوانیم به اطلاعات خود در سایت دسترسی داشته باشیم به هاست نیاز دارید که هاست روی سرور قرار می گیرد. حتما می پرسید که سرور چیست؟

server به کامپیوتر ها و سیستم های بسیار بزرگ و قدرتمندی گفته می شود که به صورت 24 ساعته و شبانه روز به اینترنت پرسرعت و قوی متصل است و می تواند در زمان های مختلف، درخواست های کاربر را پاسخ دهد. سرور ها دارای انواع متفاوتی هستند.

سرور هایی که به تنهایی در یک شبکه کار می کنند، Server شبکه نامیده می شود. هر چه تعداد کامپیوتر های متصل به شبکه بیشتر و بیشتر شود و از سرور اطلاعات دریافت کند به آن ها سرور های اینترنتی می گوییم. معمولا هر سروری برای اینکه اطلاعاتی را در اختیار ما قرار دهد نیاز به منابع سخت افزاری دارد.

از جمله منابع سخت افزاری سرور می توانیم به پردازنده، RAM، هارددیسک و… اشاره کنیم. هر یک از آن ها وظیفه مخصوص به خود را دارند. به صورت کلی ما سه نوع server داریم. سرور مجازی، اشتراکی و اختصاصی. هر یک از آن ها دارای ویژگی هایی هستند .

ویژگی های سرور:

• دارای منابع سخت افزاری منحصر به فرد
• قابلیت افزایش ارتقاء سخت افزار
• اتصال 24 ساعته به اینترنت
• عملکرد بالا
• قدرت پردازش بسیار زیاد
• امنیت بالا

VPS چیست و به چه دردی می خوره؟ بهترین سرور خصوصی، خرید سرور VPS برای شما توضیح خواهیم داد.

سرور VPS چیست؟

سرور VPS مخفف عبارت Virtual Private Server می باشد که به معنی همان سرور مجازی می باشد. یکی از پرقدرتمند ترین و نامحدود ترین است که در سایت سرورکلیک با قیمت مناسب و ارزان به فروش می رسد. همانطور که میدانید سرور ها به چندین بخش تقسیم می شوند و در اختیار مدیران قرار می گیرند.

سرور vps هم به همین صورت می باشد که بخشی از سرور مجازی است که می تواند منابعی را در اختیار مردم و مشتری قرار دهد و در قبال آن ها هزینه ای را دریافت کند. این سرور به عنوان یکی از پرفروش ترین سرور ها در شناخته شده است که شما می توانید آن را به صورت قانونی از سرور کلیک خریداری کنید.

در این قسمت می خواهیم همه چیز را درمورد اینکه سرور مجازی چیست برای شما عزیزان و کاربران گرامی توضیح دهیم. شاید هنوز برای شما سوال باشد که سرور مجازی چیه؟ و چه کاربردی داره؟ این سرور به عنوان یکی از بهترین و قوی ترین سرویس های میزبانی وب هست که در اختیار سایت هایی که دارای پردازش و اطلاعات زیادی هستند قرار می گیرد.

مزایای استفاده از سرور مجازی

• هزینه بسیار پایین نسبت به سرور اختصاصی
• قابلیت ارتقا منابع
• دسترسی Root به سیستم عامل
• قابلیت جابه جایی بین مجازی سازها
• سرعت راه اندازی بالا
• قابلیت نصب سیستم عامل دلخواه

سرور مجازی ویندوز چیست ؟

این Server کاملا شبیه به سرور های اختصاصی می باشد ولی در سرور مجازی یا vps از سخت افزاری فیزیکی به صورت مجازی به صورت تقسیم بندی استفاده می شود. اما در Server اختصاصی اینگونه نیست. به همین دلیل است که دارای امنیت بسیار بالایی می باشد.

یکی از مهم ترین مواردی که منجر به خوب بودن و سرعت بالای این نوع می شود، این است که اگر یک سایت از منابعی استفاده کند و به پایان برسد تنها منابع برای سایت مصرف کننده به پایان رسیده است و هیچ محدودیتی برای دیگر سایت ها ایجاد نخواهد کرد.

در این Server منابع به صورت نامحدود در اختیار سایت قرار داده می شود. شما می توانید با خرید، اجاره سرور خصوصی به صورت سالیانه و حتی یک روزه بهترین اتفاق را برای سایت خود رقم بزنید. حجیم بودن این server ها یکی دیگر از ویژگی های بارز آن می باشد که اغلب مورد توجه قرار می گیرد.

شما می توانید برای خرید یک سرور vps رایگان، نامحدود با سرعت بالا و خوب به سایت خدماتی هاستینگ سرورکلیک مراجعه کنید و server مورد نیاز خود را به صورت اینترنتی سفارش و خریداری کنید. پس از آن می توانید به صورت حرفه ای با آن کار کنید و بهترین سایت خود را در اختیار کاربران قرار دهید.

کاربرد سرور مجازی چیست ؟

• هزینه مناسب تر نسبت به سرور اختصاصی
• قابلیت ارتقا منابع در هر زمان
• دسترسی Root یا Administrator
• سرعت بسیار مناسب
• قابلیت جا به جایی
• سرعت راه اندازی بالا
• قابلیت نصب سیستم عامل دلخواه

سرور مجازی چیست؟

سرور اختصاصی یا همان VPS چیست و چه کاربردی دارد؟ و بهترین Server کدام است؟ شما تا زمانی که درمورد کاربرد و نحوه استفاده و دسترسی به سرور مجازی ندانید نمی توانید به درستی به آن متصل شوید.

مهم ترین موردی که درمورد سرور اختصاصی بیان می شود این است که کاملا به هاست شباهت دارد و می تواند سایت را میزبانی کند و منابعی را در اختیار کاربر قرار دهد. Server های مجازی به دلیل اینکه به صورت مجزا کار می کنند، به بخشی از سرور و منابع آن مانند فضای دیسک، پهنای باند، منابع نرم افزاری و … دسترسی دارند.

توجه داشته باشید که شما تنها می توانید این سرور های VPS را به صورت لینوکس و ویندوز استفاده کنید. قیمت سرور اختصاصی مجازی با توجه به عواملی مانند: منابع سخت افزاری، نرم افزاری، نگه داری، منابع اختصاصی، لوکیشن سرور و… می تواند تا حدود زیادی در سرورکلیک متغییر باشد.

Tor شبکه‌ای است که امکان مخفی‌سازی هویت‌ کاربران را در فضای اینترنت فراهم می‌آورد و از دسترسی سیستم‌های نظارتی، مکان‌یاب و غیره به حریم خصوصی کاربران جلوگیری می‌کند که برای اتصال به این شبکهٔ امنیتی نیاز به نسخه‌ای خاص و تغییریافته از مرورگر فایرفاکس خواهید داشت که تحت‌عنوان Tor Browser شناخته می‌شود.

با استفاده از Tor می‌توانید در فضای وب بدون شناخته شدن به گشت‌وگذار بپردازید و این در حالی است که تور به کاربر این امکان را می‌دهد تا هویت واقعی خود را پنهان نگاه داشته که با این کار از کاربرانش در مقابل جاسوسی و غیره محافظت می‌کند. تقریباً می‌توان گفت که تور یکی از معدود گزینه‌های مورداعتماد برای وب‌گردی ناشناس و امن است که در ادامه بیشتر به بررسی این شبکه خواهیم پرداخت.

تاریخچهٔ Tor
Tor Project یک سازمان غیرانتفاعی است که در حال حاضر توسعه و نگاه‌داری از Tor را بر عهده دارد و این در حالی است که کمک‌های مالی هم غالباً از سمت دولت‌های آمریکا، سوئد و برخی اسپانسر‌های دیگر ارائه می‌شود.

Tor بر اساس ایدهٔ Onion Routing که توسط Paul Syverson ،Micheal G Reed و David Goldschlag در آزمایشگاه‌های Naval آمریکا در دههٔ 90 میلادی توسعه داده شده بود، بنا گردیده است. نسخهٔ آلفای پروژهٔ The Onion Router یا به‌ صورت خلاصه TOR توسط Roger Dingledin و Nick Mathewson توسعه داده شد و در بیستم سپتامبر ۲۰۰۲ منتشر شد و نیاز به توضیح هم نیست که توسعهٔ این پروژه نیز زیر چتر مالی Electronic Frontier Foundation یا به اختصار EFF ادامه دارد.

Tor چطور کار می‌کند؟
تور با مفهومی تحت‌عنوان Onion Router (روتر پوست‌پیازی) کار می‌کند به این صورت که ابتدا اطلاعات کاربر به اصطلاح اِنکریپت (رمزنگاری) می‌شود سپس در بین رِله‌های مختلفی که در شبکهٔ تور وجود دارد جابه‌جا می‌شود. همچنین اِنکریپشن چندلایه باعث امنیت هویت کاربر می‌شود که برای درک بهتر سازوکار تور، همان‌طور که در تصویر زیر ملاحظه می‌کنید، می‌توانید لایه‌های مختلف یک پیاز را در نظر بگیرید:

در هر رلهٔ تور، یک لایهٔ اِنکریپشن رمز‌گشایی می‌شود و باقی اطلاعات به رلهٔ بعدی، که کاملاً تصادفی انتخاب می‌گردد، ارسال می‌شود تا به مقصد نهایی برسد و آخرین رله، که اطلاعات را به سرور مورد نظر می‌دهد، به‌ عنوان منبع اصلی اطلاعات خواهد بود که در نتیجه پیگیری هویت کاربر یا سرور برای هرگونه سرویس نظارتی کار مشکل و پیچیده‌ای خواهد بود (جدای از اینکه سرویس Tor به کاربران امکان گمنامی و ناشناس بودن می‌دهد، این سرویس را می‌توان برای سرویس‌های به اصلاح P2P مثل BitTorrent برای دانلود تورنت در بستر اینترنت نیز تنظیم کرد.)

درآمدی بر مقولهٔ ناشناسی در فضای اینترنت
گاهی‌ اوقات از گمنامی و حریم‌ خصوصی که Tor فراهم می‌کند تمجید می‌شود مخصوصاً توسط افرادی که نگران دستگیر شدنشان توسط دولت و یا حتی کسانی که فقط می‌خواهند یک آنتی‌فیلتر داشته باشند و جالب است بدانید که تور توسط برخی آژانس‌های امنیتی و اطلاعاتی نیز برای انتقال اسناد محرمانه استفاده می‌شود (به طور مثال، Edward Snowden نیز از Tor برای افشای اطلاعات دربارهٔ PRISM و ارسال به روزنامه‌های گاردین و واشنگتن‌پُست استفاده کرد.)

در عین حال، Tor با یکسری انتقادات شدید نیز مواجه است چرا که چنین سرویسی برای بسیاری فعالیت‌های مجرمانه مانند نفوذ‌های اطلاعاتی، خرید و فروش مواد مخدر و غیره بسیار مناسب است. همچنین این سرویس توسط گروه‌های مجرمانه برای ارتباطات در سطح اینترنت بدون اینکه هویت‌شان فاش شود استفاده می‌شود و این در حالی است که سرویس تور کار را برای نهاد‌های اطلاعاتی و امنیتی برای رصد کردن این‌گونه مجرمین سایبری بسیار سخت می‌کند. در عین حال، از نظر آژانس امنیت ملی آمریکا (NSA)، سرویس Tor نهایت ناشناسی و امنیت در وب است که البته برخی بر این باورند از آنجا که تور از سمت دولت آمریکا حمایت مالی می‌شود، در پشت پرده اطلاعات کاربران را در اختیار NSA می‌گذارد (البته این مورد از سمت Andrew Lewman، مدیر اجرایی تور، کاملاً رد شده است.)

آیا استفاده از Tor امن و مطمئن است؟
در گذر زمان، خیلی‌ها مدعی شده‌اند که ناشناسی Tor را توانسته‌اند زمرگشایی کنند و هویت واقعی کاربر را فاش سازند که یکی از معروف‌ترین این موارد Bad Apple است که محققین مدعی شدند که توانسته‌اند آی‌پی‌های ده هزار کاربر تور که از بیت‌تورنت استفاده می‌کردند را شناسایی کنند. باگ Heartbleed نیز یکی از بزرگترین مشکل‌های Tor بوده است که در سال ۲۰۱۴ شبکهٔ تور را برای چند روز از کار انداخت.

Tor نشان داده است که می‌تواند امنیت و ناشناسی در فضای وب را به کاربرانش بدون هیچ هزینه‌ای ارائه دهد؛ هرچند دولوپرهای Tor نیت بدی در ساختش نداشته‌اند، اما بسیاری از مجرمان این سرویس را به شکل مد نظر خودشان پیکربندی کرده و مورد استفاده قرار می‌دهند (لازم به ذکر است که سرویس‌های مشابه تور همچون I2P و Freenet جزو دیگر شبکه‌های ناشناس ماندن در بستر اینترنت هستند که به‌ نوعی می‌توان آن‌ها را جایگزین Tor قلمداد کرد.)

به طور خلاصه، اگر می‌خواهید در وب ناشناس باشید، می‌توانید از Tor استفاده کنید و از سایت‌هایی که به شما به دلایل مختلف سرویس نمی‌دهند استفاده کنید اما به یاد داشته باشید که شاید در شبکهٔ Tor شناسایی افراد سخت و مشکل باشد، اما هرگز غیرممکن نیست!

گوگل از هوش مصنوعی Imagen رونمایی کرد؛ تبدیل متن به عکس با بالاترین دقت! گوگل از سیستم هوش مصنوعی جدیدی پرده برداشته که می‌تواند با دریافت متن تصویر خلق کند. این سیستم در واقع به کاربر اجازه می‌دهد تا با نوشتن یک متن توصیفی از طریق هوش مصنوعی معادل تصویری آن را ببیند. این شرکت مدعی است که مدل Imagen دارای سطح بی‌بدیلی از واقع‌گرایی و درک عمیقی از زبان‌هاست.

مدل هوش مصنوعی گوگل به راحتی توسط همه کاربران قابل استفاده است. برای مثال اگر بنویسید «تصویر یک گربه پرشین که کلاه گاوچرانی به سر گذاشته، پیراهن قرمز پوشیده و در ساحل گیتار می‌زند» تصویر زیر به دست می‌آید. گوگل می‌گوید در مقایسه‌ای که بین مدل خود و سایر مدل‌های مشابه داشته، فهمیده که کاربران دقت و صحت تصاویر را در این مدل بیشتر می‌پسندند.

اهالی ماونتین ویو شماری از خروجی‌های مدل Imagen را در وب‌سایت این پروژه منتشر کرده‌اند. با این حال، این نمونه‌ها دستچین شده‌اند و ممکن است از بین هزاران خروجی دیگر انتخاب شده باشند که به این خوبی نیستند. مدل Imagen به‌صورت عمومی در دسترس نیست، چون گوگل معتقد است که این مدل هنوز به دلایل مختلف برای استفاده عمومی آماده نیست.

هوش مصنوعی گوگل هنوز مشکلاتی دارد

مدل‌های تبدیل متن به تصویر معمولا با مجموعه بزرگی از اطلاعات تعلیم داده می‌شوند که از سطح اینترنت به دست می‌آیند و دستچین نشده‌اند. در نتیجه، مشکلات متنوعی به وجود می‌آید. محققان گوگل می‌گویند: «هرچند این رویکرد موجب پیشرفت‌های الگوریتمی سریع در سال‌های اخیر شده، داده‌هایی که از این طریق به دست می‌آیند حاوی کلیشه‌های اجتماعی، نظرات افراطی و توهین‌آمیز یا اشکالات دیگری هستند که به ضرر اقلیت‌ها تمام می‌شود.»

در ادامه گفته شده: «اگرچه زیرمجموعه‌ای از این داده‌ها از صافی عبور کرده بود تا نویزها و محتواهای ناخواسته را حذف کند، ولی ما از مجموعه داده LAION-400M هم استفاده کردیم که به داشتن گستره وسیعی از محتواهای نامناسب از جمله تصاویر هرزه‌نگاری، نژادپرستی و کلیشه‌های آسیب‌زننده اجتماعی معروف است.»

در نتیجه، Imagen سوگیری‌های اجتماعی و محدودیت‌های مدل‌های زبانی بزرگ را به ارث برده است. با این حال، در آینده احتمالا بخشی از این مشکلات برطرف خواهند شد.

نرم‌افزار آزاد

این مقاله براساس اسلاید‌ وبسایت Free Software Foundation نوشته شده است. موضوعات گفته شده در این اسلاید را می‌توانید به صورت ویدیویی در وبسایت Ted مشاهده بکنید. این ارائه در سال ۲۰۱۴ توسط بنیان‌گذار نرم افزار آزاد «ریچارد استالمن» ارائه شد.

اولین موضوعی که باید در رابطه با نرم‌افزار آزاد یا Free Software گفته بشه این هستش که Free به این معنا نیست که شما چیزی رو به صورت رایگان عرضه کنید، در واقع این Free برمی‌گرده به کلمه Freedom یا همون آزادی. به همین دلیل نوشته میشه Free/Libre به این خاطر که Libre داره اشاره می‌کنه به حالت گفته شده. وقتی که هرچیزی رایگان -از نظر پولی- باشه بهش می‌گیم Gratis. پس اینجا منظورمون آزادی هستش نه موضوع پول. در هر حال این موضوعی بود که اول از همه باید گفته می‌شد.

خب بزارید با کمی از مسائل ساده شروع کنیم. برنامه چیه؟ برنامه یک‌سری از دستورات هستش که به کامپیوتر داده میشه و کامپیوتر اون‌ها رو انجام می‌کنه. یک‌سری دستور می‌دید، اجرا شده‌ش به شما برگشت داده میشه و این روند همیشه ادامه داره. خب این موضوع خیلی مهمه که بدونید چه کسی داره به کامپیوتر شما دستورالعمل یا برنامه می‌ده. خب مطمئنا فکر می‌کنید خودتون هستید ولی در عین حقیقت این شما نیستید، برخی از کامپیوتر‌ها تنها از رئیس اصلی‌شون دستور می‌گیرن، دستورالعمل‌ها از طرف اون‌ها اعمال میشه. یا اینکه شاید فکر کنید موبایل‌تون داره از شما فرمان‌برداری می‌کنه ولی در اصل اینطوری نیست، اونا در واقع صرفا دارن از رئیس اصلی‌شون فرمان‌برداری می‌کنن. رئیس اصلی‌شون بهشون می‌گه چه کاری رو در چه زمانی و در چه شرایطی انجام بده. به همین سادگی.

در دنیای نرم افزار دو احتمال کلی برای مبحث کنترل وجود داره. یا اینکه شما -کاربر- برنامه رو کنترل می‌کنید و یا اینکه برعکس نرم‌افزار داره شما -کاربر- رو کنترل می‌کنه:

نرم افزار آزاد، نرم افزاری هستش که تحت ۴ شرایط یا ۴ اصل عرضه می‌شه و وقتی این ۴ شرط برقرار باشه یعنی اینکه شما به عنوان کاربر دارید برنامه رو کنترل می‌کنید. در غیر اینصورت حالتی پیش می‌آد که نرم افزار داره شما رو کنترل می‌کنه. خب بیاید این ۴ شرط رو بررسی کنیم:

• شرط صفرم: آزادی در اجرا: شما باید بدون هیچ شرایط خاص و بدون هیچگونه دسته‌بندی منطقه‌ای یا نژادی و یا … بتوانید برنامه رو اجرا کنید و آزادی این رو داشته باشید که برنامه رو برای هر قصدی اجرا کنید.
• شرط یکم: بتونید برنامه رو تغییر بدید: یعنی سورس برنامه رو در اختیار داشته باشید و بتونید اون سورس رو براساس میل و خواسته های خودتون تغییر بدید. خب در چنین حالتی هرکسی می تونه برنامه خودش رو تغییر بده. درسته؟! منظورم اینه که تغییر یک برنامه که توسط من انجام میشه روی برنامه‌ای که تو داری، هیچ تاثیری نمی زاره و این مسئله خیلی مهمه. یکی از خوبی های وجود چنین حالتی درست شدن انجمن ها و تیم‌های همکاری بین افراد مختلف هستش. شما تصور کنید که ۳ نفر هستید که یکی از شما برنامه نویسی بلد نیست. مثلا مهندس معماری هستش. ۲ نفر دیگه برنامه‌نویس هستند. در چنین حالتی مهندس معماری بدون اینکه مستقیما روی کدها کار کنه می تونه تاثیر بزاره. چطوری؟! به اون دو نفر برنامه نویس میگه اگه مثلا فلان قسمت برنامه رو تغییر بدید خوب میشه. اون دو نفر هم هرکدوم نظرات خودشون رو دارن و در نهایت چیز خیلی خوبی رو میسازن. به این حالت میگن حالت مشارکتی … حالتی که توی اون افراد با هر سطح دانشی به هر طوری شده می تونن به هم در توسعه برنامه‌ها کمک کنند.
• شرط دوم: توزیع کنید: یکی از شرایط نرم افزار آزاد این هستش که شما بتونید نرم افزار رو آزادانه بین افراد مختلف توزیع کنید. یعنی اینکه من یه کپی از برنامه داشته باشم و اون رو به شما بدم و اون به فرد دیگه و به همین صورت.
• شرط سوم: توزیع کردن همراه با تغییرات: همونطور که گفتم برخی از افراد برخی قسمت های برنامه اصلی رو دوست ندارن و می خوان تغییر بدن مطابق قانون یکم این کار رو می تونن انجام بدن، در کنار این می تونن همراه با این تغییرات برنامه رو مجددا توزیع کنند. به همین خوبی و به همین باحالی.

در صورتی که یک برنامه از این چهار اصل خارج بشه این برنامه آزاد نیست و اصطلاحا بهش یک برنامه انحصاری یا proprietary می‌گن. این برنامه‌ها، برنامه هایی هستند که کاربر رو کنترل می کنند. البته نه که خود برنامه کاربر رو کنترل کنه، در واقع شرکت سازنده برنامه داره از طریق برنامه -واسط قرار دادن- کاربر رو کنترل میکنه.

اونها با این کارشون می تونن شما رو جاسوسی کنند، کی می‌خوابید، با کی حرف می‌زنید، چه موسیقی گوش می‌دید و… بزارید یه نمونه خیلی ساده رو بگم. آمازون کیندل ها رو دیدید؟ این دستگاه‌ها به اسم کتابخون هم شناخته شدند، مثل تبلت هستند با این تفاوت که سیستم عامل خودشون رو دارن و تنها از یکسری فرمت‌ها مثل pdf و فرمت‌های اکثرا متنی پشتیبانی می‌کنند. کیندل یکی از این دستگاه‌هاست که توسط شرکت آمازون به فروش می‌رسه. این دستگاه ها مادام که به اینترنت یا یک شبکه متصل میشن -یا می‌شدند- از طریق یک بک دور «بک‌دور یا در پشتی یکی از راه‌های نفوذ به یک سیستم کامپیوتری یا شبکه یا هر چیز دیگری است. با یک مثال ساده. تصور کنید شما یه خونه دارید که یک در اصلی داره، حالا یه دزده از پشت خونه برای خودش یه در می‌سازه (زمین رو حفر میکنه یا هر کار دیگه‌ای) و به خونه شما دسترسی پیدا میکنه. این در حالی است که شما به عنوان صاحب خونه از این در پشتی خبری ندارید.» که توی دستگاه وجود داشت اطلاعات کاربر همراه با کتابخونه‌ش رو به سرورهای خود آمازون ارسال می‌کرد. در حقیقت یک دسترسی به صورت Remote «مثل ریموت ماشین. از دور کار میکنه» رو به شرکت می‌داد. یکی از کارهایی که اونا انجام دادن توی سال ۲۰۰۹ کتاب ۱۹۸۴ به نویسندگی جورج اورول از دستگاه‌های کیندل بدون اینکه کاربر بدونه حذف کردند. این یک نمونه خیلی ساده از دزدی‌ها و جرائمی است که نرم افزارهای غیر آزاد و شرکت‌های انحصاری انجام میدن. یک نمونه دیگه‌ش بک دور‌ مایکروسافت هستش که توی سیستم عامل ویندوز قرار می‌گیره و به سیستم‌های اطلاعاتی آمریکا این اجازه رو میده که بتونن اطلاعات و فعالیت های کاربران رو شناسایی کنند.

دی‌وی‌دی‌های بلو‌ری هم شما رو از آزاد بودن منع می‌کنند، اونها تکنولوژی دارند که از طریق اون شما نمی تونید فایل های خودتون رو کپی کنید یا اینکه اونها رو مجددا توزیع نمایید. این یکی دیگه از نمونه‌هایی است که آزادی نرم افزار رو کاملا نقض می‌کنه.

خب این شرکت‌ها چرا این کارها رو انجام میدن. خیلی ساده است این‌ها به ما یعنی کاربران به عنوان یکسری ابزار نگاه می کنند که از طریق اون بتونن پول دربیارند. یعنی تنها کاری که اون‌ها انجام می‌دن دقیقا همینه. پول درآوردن!

ما کاربران هم داریم پولمون رو الکی به هدر می‌دیم، چرا؟! خب بازم ساده است به این خاطر که شما پول می‌دید تا از شما سوء استفاده بشه. در حقیقت شما پول میدید تا برنامه ای رو بخرید که داره از شما جاسوسی میکنه، حتی جدای از اون: به شما اطلاعتی راجع به کارکرد نرم افزار نمی‌ده. به شما نمیگه که این برنامه چطوری کار میکنه و چطوری با سخت افزار ارتباط برقرار میکنه و هزار موضوع دیگه. یعنی در حقیقت شما دارید پولتون رو صرف چیزی می‌کنید که در واقع بهتون نمی‌دن.

خب راه‌حل چیه؟

اولین قدم برای داشتن آزادی در دنیای نرم افزار داشتن سیستم عامل و نرم افزارهای آزاد هستش برای این کار شما باید سیستم عامل کامپیوترتون رو تغییر بدید و مهاجرت کنید به سیستم عاملی که بهش می‌گیم گنو/لینوکس. بزارید یه تاریخچه کلی ازش بگم. گنو/لینوکس از دو کلمه مجزا تشکیل شده: گنو/لینوکس: همونطور که گفته شد برای داشتن آزادی در دنیای نرم افزار نیاز به سیستم عامل و نرم افزارهای آزاد دارید به همین دلیل توی سال ۱۹۸۳ ریچارد استالمن تصمیم گرفت که سیستم عاملی آزاد رو تحت عنوان گنو درست کنه. خب کارش تقریبا داشت تموم میشد ولی وقتی به ۱۹۹۰ رسید متوجه شد که برای این سیستم عامل همه چی وجود داره -نرم افزار آزاد، کامپایلر، ویرایشگر و…- اما قسمتی اصلی به اسم هسته یا کرنل وجود نداره. همین بود که توی سال ۱۹۹۱ لینوس توروالدز هسته لینوکس رو منتشر کرد و این هسته در کنار ابزارهای گنو قرار گرفت. با این کار سیستم عامل کاملی از هسته لینوکس و مجموعه ابزارهای گنو تشکیل شد که ما اون رو گنو/لینوکس می خونیم.

خب این سیستم عامل کاملا آزاد بود و الان هم هست. اما برخی از توزیع‌های این سیستم عامل در حال حاضر کاملا آزاد نیستند و در اون‌ها از نرم افزارهای غیر آزاد استفاده میشه. به همین خاطر باید سعی بشه که این ابزارها از کامپیوترمون حذف بشه.

دو مفهوم وجود داره که خیلی از اوقات خیلی از افراد با هم اشتباها به یک عنوان به کار می‌برند. نرم افزار آزاد و مفهوم متن باز. در حقیقت این دو موضوع کاملا جدای از هم هستند به این دلیل که هدف اون‌ها از همدیگر جداست. هدف نرم افزار آزاد، آزادی نرم افزار هستش اما هدف متن باز این هستش که کیفیت برنامه‌ها بهتر بشه و هیچ الزامی نیست که برنامه حتما آزاد باشه. خب این موضوع مهمیه. البته میشه گفت که خود متن باز بودن سورس‌ها بخش مهمی از موضوع آزادی نرم افزار هستش اما این دو موضوع به هیچ شیوه به همدیگه مرتبط نیستند.

لایسنس‌های نرم افزار آزاد:‌ خب یک برنامه برای اینکه آزاد باشه یا به عنوان یک نرم افزار آزاد ازش اسم برده بشه، جدای از اون چهار اصل نیاز داره تا مطابق با لایسنس‌های نرم افزاری که از طرف بنیاد نرم افزارهای آزاد یا Free Software Foundation عرضه میشه، نرم افزار خودش رو توزیع کنه. خب بزارید با یکی از مهمترین اون‌ها آشنا بشیم. لایسنس GPL یا GNU General Public License همونطور که گفته شد از طرف FSF منتشر شده و برنامه‌هایی که به صورت آزاد عرضه میشن می تونن از این لایسنس استفاده کنند. خب لایسنس‌های دیگه‌ای هم وجود داره اما یکی از اهمیت‌های این لایسنس وجود حالت کپی‌لفت یا Copy Left هستش. خب این درست برعکس حالت کپی رایت هستش … حالا از هر نظر مخصوصا جهت ? ! کپی‌لفت به شما چه کمکی می‌کنند؟ ببینید ما نرم افزار آزاد رو درست نمی‌کنیم که به نرم افزارهای انحصاری این اجازه رو بدیم که از نرم افزارمون استفاده کنند. بزارید ساده‌تر بگم. فرض کنید که برنامه x رو به صورت آزاد عرضه کردید، خب این برنامه واقعا خوبه و واقعا عالی کار می‌کنه خب حالا یه شرکت بَد مثل مایکروسافت می‌آد کدهای شما رو برمیداره و اون‌ها رو در پروژه خودش استفاده می‌کنه و در نهایت برنامه خروجی رو به صورت آزاد منتشر نمی‌کنه. خب این حالتیه که از نرم افزار آزاد سوء استفاده میشه. برای همین کپی‌لفت عرضه شده است. کپی‌لفت میگه اگه شما دارید از نرم افزار آزاد استفاده می‌کنید، برای اینکه اون رو تغییر بدید و دوباره عرضه کنید هیچ کاری نیاز نیست که انجام بدید، بجز اینکه برنامه توزیع‌ شده رو مطابق با قواعد برنامه اول یا همون برنامه مادر دوباره عرضه کنید. یعنی اینکه اگه برنامه اول به صورت آزاد منتشر شد شما باید نرم افزار خودتون که مشتق شده از نرم افزار اولی هستش رو دوباره به صورت آزاد منتشر کنید. خب یه مشکل. تصور کنید دو تا برنامه وجود داره که یک کارکرد رو انجام می‌دن و هر دو به صورت متن باز در اختیار مردم قرار داره خب یکی‌شون آزاد هستش و دیگری نیست. برای اینکه برنامه آزاد بتونه در چنین حالتی برابری کنه نیاز هست که همواره آزاد بمونه اما نیازی نیست که کپی‌لفت هنوز وجود داشته باشه. خب برای این مورد هم لایسنس سفارشی ساخته شده به اسم LGPL که یک لایسنس با کپی‌لفت ضعیف هستش.

دو نفر رو در نظر بگیرین. اولی از لینوکس هیچ چیزی نمی‌دونه جز اسمش و می‌خواد تازه یاد گرفتنش رو شروع کنه و حسابی توش پیش بره. نفر دوم ده سال است که مدیر سیستم‌های بزرگ و پیچیده است و می‌خواد چند قدم جلوتر بیاد تا به یکی از بهترین‌های موجود تبدیل بشه. این مطلب سعی می‌کنه گپی در این مورد باشه که «لینوکس رو از کجا شروع کنم و چجوری توش پیش برم». مطمئنا نفر اول مطلب مفید خیلی بیشتری در این نوشته پیدا می کنه و نفر دوم در نهایت به اینجا می رسه که لازمه کامنت بذاره و چیزهایی مهمی رو اضافه کنه که من توی متن جا انداختم. من، در طول زمان این مطلب رو تکمیل خواهم کرد و توضیحات دوستان رو بهش اضافه تا همیشه منبع خوبی باشه برای کسی که می خواد لینوکس یاد بگیره.

آشنایی اولیه

قدم صفر اینه که بدونیم لینوکس چیه، از کجا از کجا اومده در این مرحله شما مهمه که بدونین چرا دارین لینوکس رو یاد میگیرین. همینجا می تونم بگم که اگر فکر می کنین قراره یاد گرفتن لینوکس شما رو با کلاس کنه یا بتونین باهاش همه چیز رو هک کنین یا باعث بشه دیگه کلا با کامپیوترتون مشکلی نداشته باشین، بهتره کلا بیخیال یاد گرفتن بشین (: لینوکس هم یک سیستم عامله و مثل همه نرم افزارها اشکالاتی داره، شغل هاش گاهی خسته کننده است، گاهی شما رو محدود می کنه و هیچ جای دنیا هم نیست که با یک دانش ثابت بشه بهش نفوذ کرد (: اگر دنبال این چیزها نیستین و مثلا می خواین مدیر سیستم بشین یا کنجکاو هستین مثل یک شمشیرباز بتونین با اسلحه تون کار کنین یا برای پروژه به لینوکس احتیاج دارین، با ما باشین!

کمی ور رفتن با لینوکس

بهترین روش برای تجربه اولیه با لینوکس، تجربه کردن اونه. توزیع هایی مثل لینوکس اوبونتو شروع خوبی هستن. کافیه ایزو رو دانلود کنین و به روش های گفته شده بوت کنین و باهاش کمی بازی کنین. معلومه که اگر از یک ماشین مجازی مثل virtualbox استفاده کنین زندگی راحتتره ولی کیفیت و سرعتش بدتر و در قدم بعدی می تونین با یک سی دی لایو سیستم رو بوت کنین و تجربه واقعی تری داشته باشین. گفته می‌شه که یاد گرفتن کلاسیک کاری حوصله سر بر و سخته پس بهتره قبل از شروع کتاب‌های عجیب غریب و چیزهایی مثل «راهنمای جامع لینوکس برای سوپر حرفه ای ها» به سراغ سر و کله زدن بامزه و خوشحال با لینوکستون باشین. اینجوری هم با موضوع مورد مطالعه بیشتر آشنا می شین و هم کشف می کنین که احتمالا دوست دارین چه چیزهایی یاد بگیرین و سوال‌هاتون چه چیزهایی هستن.

مشارکت در جامعه

لینوکس به جامعه اش زنده است. باید بتونین انگلیسی سرچ کنین و جواب هاتون رو پیدا کنین. همچنین خیلی خوبه در جوامع فارسی زبانی مثل انجمن فارسی اوبونتو عضو باشین و سرچ کنین و جواب ها رو بخونین و سوال بپرسین و به زودی جواب هم بدین. همچنین حضور در همایش ها و برنامه های جامعه لینوکس می تونه کمک خوبی باشه برای شناختن بیشتر این فضاها. دقت کنین که لینوکس برای خیلی از طرفدارانش یک شکل از فکر کردن است؛ اونها می گن چیزی که دوست دارن لینوکس یا حتی گنو/لینوکس نیست بلکه تفکر آزاد است. شما باید درک کنین که بخشی از یک فرهنگ هستین و اینطوری خیلی راحتتر می تونین چیز یاد بگیرین. اصطلاحات مهم که می‌شنوین رو دنبال کنین و با حوصله در موردشون چیز یاد بگیرین. اگر قراره حرفه ای باشین باید زیر پاتون محکم باشه؛ پس دیدن هر چیز که نمی دونین یک فرصت بزرگه برای اینکه زیر پای خودتون رو محکمتر کنین. یادتون باشه که در طول یادگیری لینوکس قراره به شما خوش بگذره!

قدم‌های بعدی

سایت‌های آموزشی زیادی وجود دارن که آموزش های مرتبط مختلفی دارن. می تونین توی جاهایی مثل یوداسیتی و کورسرا دوره‌های فنی مرتبط بگذرونین یا مدهای روز مثل بیگ دیتا رو چک کنین و در مورد Virtualization و جزییات پروتکل‌های مختلف چیزهای متنوع یاد بگیرین.

در این مرحله لازمه شما سواد ترکیبی داشته باشین و دیگه فقط متخصص سیستم عامل نباشین. بلد بودن یک زبان اسکریپت نویسی یا برنامه نویسی مثل پایتون شما رو به یک اسلحه جدید برای جنگ با مشکلات مجهز می کنه!

زبان برنامه نویسی پایتون چیست؟

اولین و مهمترین ویژگی این زبان «سادگی و آسانی» آن می‌باشد. این ویژگی آموزش پایتون را به یکی از بهترین گزینه‌ها برای انتخاب کسانی تبدیل کرده است که قصد دارند برای اولین بار به آموزش برنامه نویسی بپردازند. پایتون را خیلی سریع می‌توانید یاد بگیرید و به سرعت کدنویسی را با آن شروع کنید. اما اشتباه نکنید، سادگی پایتون به معنای ضعیف بودن آن نیست، بلکه python یک زبان برنامه نویسی مفسری، چندمنظوره و سطح بالاست که از شی گرایی و برنامه نویسی ساختار یافته به طور کامل پشتیبانی می‌کند.

از این زبان برنامه نویسی به طور گسترده در دنیا استفاده می‌شود و برای آن فرقی نمی‌کند که هدف شما از استفاده آن ایجاد وب اپلیکیشن و برنامه نویسی دسکتاپ است و یا حتی برنامه نویسی هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی، این زبان به بهترین نحو از عهده تمام آن‌ها بر خواهد آمد و به ‌جرات می‌توان ادعا کرد که در دیگر زمینه‌های برنامه‌ نویسی شما را تنها نخواهد گذاشت. برای اینکه بدانید که مهمترین ویژگی‌های پایتون چیست که آن را به چنین زبان قدرتمندی تبدیل کرده است، باید با ساختار آن آشنا شوید.

زبان برنامه نویسی پایتون چه ویژگی هایی دارد؟

پایتون زبانی قدرتمند و منعطف است که ساختاری بسیار منظم و کدنویسی در آن بسیار راحت است. این زبان برنامه نویسی تمرکز زیادی روی خوانایی کدها دارد، به طوری که هر کسی می‌تواند به راحتی کدهای این زبان را بخواند و با آن ارتباط برقرار کند. همانطور که اشاره شد، پایتون از انواع روش‌های برنامه نویسی مثل پروسه‌ای، تابعی و البته شیء گرایی پشتیبانی می‌کند. همین مورد باعث شده که در پروژه‌های بزرگ و حساس روی پایتون حساب باز کنند.

مفسری بودن این زبان یعنی کدهای پایتون خط به خط توسط مفسر ترجمه می‌شوند. مفسر پایتون برای سیستم عامل‌های مختلف وجود دارد. وظیفه این مفسر تبدیل کدهای پایتون به زبان ماشین و سپس اجرای آن‌ها است. بسیاری از توزیع‌های لینوکس به طور پیشفرض پایتون و مفسر آن را دارند و شما بدون نیاز به انجام هیچ اقدامی می‌توانید کدنویسی را در این سیستم عامل شروع کنید. همچنین فایل نصبی نسخه ویندوز و سیستم عامل مک‌ هم از سایت پایتون قابل دانلود است.

هر نرم افزار یا ابزار جدید که معرفی می‌شود، برای انتشار از یک پروانه یا مجوز (License) استفاده می‌کند. این مجوزها ماهیت برنامه را مشخص می‌کنند و به بقیه نشان می‌دهند که چطور باید از نرم افزار استفاده کرد. مثلا نرم افزارهای آزاد 4 سطح آزادی را به برنامه نویس تضمین می‌دهند و لایسنس GPL این چهار سطح را در خود جا داده است. 4 سطح آزادی که نرم افزارهای آزاد باید از آن پیروی کنند عبارتند از:

1. کاربران بتوانند نرم افزار را به هر منظوری استفاده کنند.
2. کابران بتوانند نرم افزار را تغییر دهند و به سورس کد برنامه دسترسی داشته باشند.
3. کاربران بتوانند یک نسخه از نرم افزار را بازنشر کنند.
4. دیگر کاربران بتوانند نسخه‌های بازنشر شده را ویرایش کرده و دوباره انتشار دهند.

پایتون تحت پروانه اختصاصی خودش به نام PSFL یا Python Software Foundation License منتشر می‌شود. این مجوز کاملا مشابه مجوز GPL است، اما در بند چهارم سخت‌گیری کمتری برای بازنشر نرم افزارها در نظر گرفته است. به همین دلیل توسعه دهندگان به راحتی برای این زبان کتابخانه‌های زیادی طراحی کرده اند و به لطف آن‌ها پایتون کتابخانه‌های مشهوری دارد که در توسعه و پیشرفت آن نقش مهمی ایفا کردند. این کتابخانه‌ها بودند که پایتون را محبوب‌تر کرده و پای این زبان را به حوزه‌های مختلفی مثل طراحی سایت، طراحی اپلیکیشن، هوش مصنوعی و داده کاوی باز کردند.

تاریخچه زبان پایتون | چگونه به وجود آمد و چطور رشد کرد؟

حال که دانستید پایتون چیست بگذارید به صورت مختصر به تاریخچه آن بپردازیم. اصلیت پایتون هلندی بوده و تولد آن به سال 1990 برمی‌گردد. آقای Guido van Rossum قبل از خلق پایتون، روی پروژه ABC کار می‌کرد که یک زبان برنامه نویسی دستوری و همه‌منظوره بود. در واقع پایتون تلاشی از طرف Rossum بود تا زبان ABC را بهتر کرده و بعضی از ضعف‌های آن را برطرف کند. در ادامه با ما همراه باشید تا با مفهوم پایتون چیست آشنا شوید.

اولین نسخه پایتون در سال 1990 معرفی شد. یک سال بعد یعنی در سال 1991، مفاهیم مهمی مثل Class ،List و String در پایتون پشتیبانی شد. همچنین از مهمترین ویژگی هایی که در این سال به این زبان اضافه شد، می‌توان به پشتیبانی از Lambda ،map و Filter اشاره کرد. همه این موارد دست به دست هم داده بودند تا برنامه نویسی تابعی ( Functional Programing ) در پایتون راحت‌تر انجام شود.

در سال 2000 تحولی بزرگ برای زبان پایتون اتفاق افتاد. در این سال پایتون 2 معرفی شد و برنامه نویسان زیادی از آن استقبال کردند. مهم‌ترین تغییری که در این نسخه شاهد بودیم، پشتیبانی از Unicode بود. یونیکد برای نمایش کاراکترها، از 16بیت استفاده می‌کند. در صورتی که کد ASCII با 8 بیت کار می‌کند. بعد از این تغییر پایتون می‌توانست تا 65.536 کاراکتر را پشتیبانی کند.

با اینکه پایتون 2 خوب بود، اما هنوز هم نیاز به یک سری تغییرات و بهبودها داشت. در سال 2008 پایتون 3 معرفی شد تا مشکلات رایج در نسخه قبلی را حل کرده و روش‌های قدیمی برنامه نویسی را حذف کند. بعد از این نسخه پایتون‌کارها به دو گروه تقسیم شدند. برنامه نویسانی که به پایتون 2 مسلط هستند و برنامه نویسانی که با پایتون 3 کار می‌کنند. از همان سال 2008 تا امروز بسیاری از شرکت‌های فعال در حوزه IT زیرساخت خود را به پایتون 3 انتقال داده‌اند و سایر شرکت‌ها هم در حال مهاجرت به این نسخه هستند.

آموزش پایتون را با کدام نسخه آغاز کنیم؟

اوایل که پایتون 3 معرفی شد، بعضی از برنامه نویسان پایتون 2 در مقابل آن موضع گرفتند و استقبال زیادی از این نسخه نشد. شاید دلیل آن تازگی پایتون 3 و ترس از مهاجرت به نسخه جدید این زبان برنامه نویسی بود. آن زمان کسانی که تازه پایتون را شروع می‌کردند با دو سوال مهم مواجه می‌شدند. که بهترین نسخه زبان برنامه نویسی پایتون چیست و برای آموزش پایتون باید کدام یک را انتخاب کنند؟

در آن سال‌ها هنوز پکیج‌ها و کتابخانه هایی پایتون 2 برای پایتون 3 در دسترس نبودند. این موارد توسعه‌ دهندگان را برای مهارجرت از نسخه 2 به نسخه سوم این زبان برنامه نویسی نگران می‌کرد. اما با گذشت زمان این نسخه از زبان پایتون امتحان خود را پس داد و توانست جایگاه خود را در میان برنامه نویسان پیدا کند. با این حال توسعه دهندگان پایتون، برای نسخه 2 آن آپدیت‌های جدیدی ارائه کردند. این آپدیت‌ها به برنامه نویسان این اجازه را می‌داد که بتوانند برنامه‌های خود را با پایتون 2 کدنویسی کنند، اما در نهایت آن را با پایتون 3 مورد پردازش قرار دهند.

در زبان پایتون دستور Print برای چاپ کاراکتر استفاده می‌شود. در نسخه 3 این دستور یک تابع است و ساختار نوشتاری آن با پایتون 2 تفاوت دارد. کد زیر دستور چاپ رشته را در پایتون 2 نشان می‌دهد :

print "به دنیا خوش آمدید"

اما در پایتون 3 دستور Print به شکل زیر نوشته شده و رشته ما باید داخل () قرار بگیرد. برای مثال :

print ("به دنیا  خوش آمدید")

تفاوت دیگر این دو نسخه در شیوه استفاده از یونیکد است. همانطور که اشاره کردیم در پایتون 2 یونیکد به این زبان برنامه نویسی اضافه شد. اما در پایتون 2 باید قبل از رشته یک U قرار دهید اما در پایتون 3 نیازی به این کار نیست. یک مشکل دیگر در پایتون 2 مربوط به تقسیم اعداد صحیح است که در پایتون 3 این مشکل برطرف گردید. در پایتون 2 اگر عدد 11 را به 5 تقسیم کنیم باقی مانده تقسیم 2 می‌شود. در صورتی که باید به عدد 2.2 برسیم. حالا اگر همین تقسیم را با پایتون 3 انجام دهیم، می‌بینیم که عدد 2.2 را به ما بر می‌گرداند.

در پایتون برای گرفتن ورودی از کاربر، از دستور input() استفاده می‌کنیم. در پایتون 3 به طور پیش‌فرض تمام ورودی‌ها رشته در نظر گرفته می‌شوند. مثلا اگر سن کاربر را بپرسید و او عدد 25 را ارسال کند، سیستم 25 را به عنوان یک رشته در نظر گرفته و نوع آن را str قرار می‌دهد. ولی در پایتون 2 باید تایع input را به شکل raw_input تعریف کنید تا به عنوان یک رشته شناخته شود.

کدام شرکت‌ها و محصولات از پایتون استفاده می‌کنند؟

امروزه پایتون یکی از پرکاربردترین زبان‌های برنامه نویسی در دنیا است. هرجایی که بحث هوشمندسازی، اتوماسیون و کدنویسی به میان می‌آید، پایتون هم آنجا حضور خواهد داشت. پایتون علاوه بر کاربردهای تجاری و صنعتی که دارد، در دانشگاه‌ها و مدارس سرتاسر دنیا تدریس می‌شود. زیرا این زبان برنامه نویسی توسط بزرگترین شرکت‌های فعال در حوزه تکنولوژی آزمایش شده است و توانسته است که از تمام این آزمایش‌ها سربلند خارج شود. در ادامه این مطلب قصد داریم به معرفی برخی از بزرگترین شرکت هایی بپردازیم که از این زبان قدرتمند استفاده می‌کنند.

• Instagram : امروزه کمتر کسی پیدا می‌شود که نداند اینستاگرام بزرگترین سرویس اشتراک عکس و ویدئو در دنیا است. کاربران این شبکه اجتماعی در حال حاضر به بیشتر از یک میلیارد نفر رسیده‌اند. زمانی که اینستاگرام با این تعداد کاربر دست روی چیزی می‌گذارد، احتمالا آن چیز ارزش امتحان کردن دارد. در حال حاضر اینستاگرام بزرگترین سیستمی است که تحت یکی از فریم ورک‌های پایتون به نام Django پیاده‌سازی شده و برای بک اند خود از پایتون استفاده می‌کند.
• Google : در فضای اینترنت تعداد بسیار زیادی از موتورهای جستجو در حال فعالیت هستند که وظیفه دارند بهترین پاسخ‌ها و نتایج را به کاربران ارائه دهند. اما از میان تمام آن‌ها موتور جستجوگر گوگل تواسته است عنوان بهترین و محبوب‌ترین جستجوگر اینترنت را کسب کند. شروع کار گوگل به سال 1996 برمی‌گردد، زمانی که دو دانشجوی دکترا با نام‌های سرگئی برین و لری پیج، کار خود را روی یک پروژه تحقیقاتی شروع کردند. این غول فناوری اطلاعات از زبان پایتون در طراحی بسیاری از محصولات خود کمک گرفته است.
• Spotify : اسپوتیفای یکی از مطرح‌ترین سرویس‌های اشتراک موسیقی در دنیا است. این سرویس در سمت سرور از ابزارهای مختلفی استفاده کرده که به ادعای یکی از مهندسین اسپاتیفای، سهم پایتون در توسعه این سرویس‌ها 80% بوده است. همانطور که میبینید یکی از محبوب‌ترین برنامه‌های ساخته شده با پایتون اسپاتیفای است.
• Netflix : نتفلیکس نام آشنایی در صنعت تلویزیون اینترنتی بوده و در 40 کشور دنیا کاربر دارد. این شرکت که یکی از بزرگترین سرویس‌های پخش فیلم و سریال به صورت استریم است در بلاگ خود اعلام کرده که از پایتون برای توسعه بخش‌های مختلفی استفاده کرده است.
• Uber : اگر با این شرکت آشنایی ندارید باید بگویم که اسنپ یک کپی موفق از Uber بود. میلیون‌ها نفر در روز از این تاکسی اینترنتی استفاده می‌کنند. این شرکت از زبان‌های مختلفی مثل جاوا، گو و غیره استفاده می‌کند اما دو زبان را به عنوان هسته اصلی معرفی کرده است. یکی Node.js برای تیم بازاریابی و یکی هم پایتون برای بخش‌های فنی و غیره.
• Dropbox : دراپ باکس یکی از بهترین سرویس‌های میزبانی فایل است. به کمک حافظه ابری این سرویس در هر جا که باشید فقط با دسترسی به اکانت، به فایل‌های خود دسترسی خواهید داشت. تا به حال فکر کرده‌اید دراپ باکس چطور از 2000 کاربر به 200 میلیون کاربر رسید؟ یکی از این دلایل استفاده از زبانی قدرتمند مثل پایتون بود. آن‌ها نه تنها از پایتون استفاده می‌کنند، بلکه سازنده آن را هم استخدام کرده‌اند تا مراحل استفاده از پایتون در این شرکت زیر نظر Guido van Rossum توسعه دهنده اصلی پایتون انجام شود.
• Pinterest : پینترست یک شبکه اجتماعی با تمرکز بر تصویر است که در سال 2019 نزدیک به 300 میلیون کاربر فعال دارد. امروزه پینترست از فریم ورک جنگو که یکی از فریم ورک‌های پایتون است، استفاده می‌کند. فریم ورک جنگو یکی از محبوبترین فریم ورک‌های توسعه وب به شمار می‌آید.

شروع آموزش پایتون | مروری بر سلام دنیا در پایتون

برای این که با ساختار پایتون آشنا شوید و ببینید برنامه نویسی با این زبان چقدر آسان است، قصد داریم جمله معروف Hello World را با کمک Python چاپ کنیم. برای چاپ این عبارت در زبان برنامه نویسی پایتون کافیست به صورت زیر عمل کنید:

print ("Hello World")

حالا اگر بخواهید همین عبارت را به زبان جاوا بنویسید باید دستورات زیر را تایپ کنید:

public class HelloWorld {
    public static void main(String[] args) {
        System.out.println("Hello World");
    }
}

همانطور که می‌بینید ساختار و قوائد زبان برنامه نویسی پایتون نسبت به زبان جاوا و البته سایر زبان‌های برنامه نویسی بسیار ساده‌تر است. این عامل نشان می‌دهد که علت محبوبیت پایتون چیست و چرا علاقه‌مندان به دنیای برنامه نویسی می‌توانند آموزش پایتون را بدون هیچگونه ترسی برای درگیر شدن با مفاهیم و ساختارهای پیچیده، شروع کنند.